مجله‌ي غدد درون‌ريز و متابوليسم ايران Iranian Journal of Endocrinology and Metabolism Medical Sciences http://www.ijem.org.ir 40 journal40 1683-4844 1683-5476 fa jalali 1387 2 1 gregorian 2008 5 1 10 1 online 1 fulltext

en تغييرات شاخص‌های تن‌سنجی و ليپيدهای سرم بر حسب نمايه‌ی توده‌ی بدن در يک جامعه‌ی شهری از بزرگسالان ايرانی طی 6/3 سال پيگيری غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original هدف از اين مطالعه ارزيابی تغييرات ليپيدهای سرمی و شاخص‌های تن‌سنجی در يک جمعيت شهری از بزرگسالان ايرانی برحسب نمايه‌ی توده‌ی بدن در طي6/3 سال پيگيری بود. مواد و روش‌ها: بين سال‌های 80-1377 و 84-1381، 5618 فرد غيرديابتی با سن بيشتر و برابر 20 سال مورد مطالعه قرار گرفتند. برای تعيين تغييرات کلسترول تام، کلسترول HDL (HDL-C)، کلسترول LDL (LDL-C) و نيز شاخص‌های تن‌سنجی برحسب گروه‌های نمايه‌ی توده‌ی بدن (BMI)، از روش کوواريانس استفاده شد. يافته‌ها: BMI در زنان افزايش يافت، اما اين افزايش در زنان چاق معنی‌دار نبود. در مردان افزايش BMI تنها در گروه لاغر (lean) مشاهده شد. دور کمر در هر دو جنس و در همه‌ی گروه‌های BMI افزايش يافت. کاهش معنی‌دار در کلسترول تام (مردان: 3/15- تا 90/48 و CI، 1/32- و زنان: 0/23- تا 3/37- و CI: 2/30-) و LDL-C (مردان: 0/5- تا 7/43- و CI: 4/24- و زنان: 4/9- تا 2/30- و CI: 8/19-) مشاهده شد. کاهش قابل توجه در ميانگين HDL-C تنها در مردان مشاهده شد (5/1- تا 2/5- و CI: 4/3-) اما ميزان اين کاهش در گروه‌های مختلف BMI تفاوتی را نشان نداد (3/0=P). کاهش در نسبت HDL-C / کلسترول تام و LDL-C/HDL-C در مردان و زنان معنی‌دار نبود. نتيجه‌گيری: در اين مطالعه با وجود افزايش در ميزان چاقی مرکزی تغييرات مطلوبی در کلسترول تام و LDL-C مشاهده شد. به نظر می‌رسد کاهش در کلسترول تام با تغييرات نامطلوب سطح سرمی HDL-C خنثی شده باشد. هيچ کاهش قابل توجهی در /HDL نسبت‌های کلسترول تام و LDL-C/HDL-C مشاهده نشد. Introduction: The aim of this study was to examine in the lipid profile during 3.6 years and anthropometric parameters in Iranian adults the changes during 3.6 year body mass index (BMI). Materials and methods: Among participants of the Tehran lipid and glucose study (TLGS), 2940 non-diabetic adults, aged 20 years and older, who remained within the same BMI group during the two phases of the survey and were not taking lipid lowering drugs were investigated. We used ANCOVA and the repeated measures test for delineating short time trends in mean levels and ratios of serum lipids as well as anthropometric parameters across BMI groups (WHO classification). Results: In all BMI groups the anthropometric indices of central and general obesity increased and total cholesterol (TC) (p<0.05) and high density lipoprotein cholesterol (HDL-C) (p<0.001) levels decreased in both genders. Among men, the greatest decline in total cholesterol levels was observed in obese persons (7%), whereas the greatest decline in HDL-C levels was observed in normal-weight persons (9%). A significant increase in TC/HDL was observed only in men, whereas among the normal-weight sub-group, TC/HDL increased both in men (9%) and women (6%). Conclusions: Despite increases in general and abdominal obesity parameters, we observed favorable trends in total cholesterol levels. However declines in HDL cholesterol levels, and resulting increases in TC/HDL, particularly among normal-weight persons, could serve as a warning for increased risk of ischemic heart disease. نمايه‌ی توده‌ی بدن، سطح ليپيد، ليپوپروتئين، دور کمر، نسبت دور کمر به دور باسن Waist circumference, Waist to hip ratio, Body mass index, Lipid levels, Lipoproteins 1 10 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-4-13&amp;slc_lang=en&amp;sid=fa F. Hadaegh فرزاد حدائق fzhadaegh@endocrine.ac.ir 400031947532846003290 Yes Prevention of Metabolic Disorders Research Center, Research Institute, for Endocrine Sciences, (MC), Tehran, PoB 19395-4763 تهران، صندوق پستی 4763-19395، مرکز تحقيقات پيشگيری از بيماری‌های متابوليک، دانشگاه علوم‌پزشکی شهيد بهشتی MR. Bozorgmanesh محمدرضا بزرگ منش 400031947532846003291 No M. Padyab مژگان پادياب 400031947532846003292 No A. Zabetian آزاده ضابطيان 400031947532846003293 No F. Azizi فريدون عزيزی 400031947532846003294 No

fa نقش پروتئين واکنشگر-C (CRP) در پيش‌بينى بروز ديابت نوع 2 در مطالعه‌ى قند و ليپيد تهران غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original مقدمه: مطالعه‌هاى مختلف در مورد نقش پروتئين واکنشگر-C (CRP) در بروز ديابت نوع 2، يافته‌هاى متفاوتى را نشان مي‌دهند. هدف از اين مطالعه بررسى نقش CRP در پيش‌بينى بروز ديابت نوع 2 در کنار ساير عوامل خطرزاى شناخته شده‌ى اين بيمارى در مطالعه‌ى قند و ليپيد تهران بود. مواد و روش‌ها: در يک مطالعه‌ى مورد ـ شاهدى آشيانه‌اى (nested prospective case-control study ( در مطالعه‌ى قند و ليپيد تهران، 153 نفر که در ابتدا مبتلا به ديابت نبودند ارزيابى شدند. از اين تعداد، 80 نفر طى 6/3 سال به ديابت مبتلا شدند که به عنوان گروه مورد، با 73 نفر که در همين دوره‌ى زمانى سالم باقى ماندند و به عنوان گروه شاهد انتخاب شدند، مقايسه شدند. در نمونه‌هاى سرمى ذخيره شده از 153 نفر فوق، پروتئين واکنشگر-C اندازه‌گيرى شد. يافته‌ها: سطح سرمى CRP بعد از تعديل با سن (مدل يک) با افزايش شانس خطر ديابت نوع 2 همراه بود و نسبت شانس براى بالاترين ثلث نسبت به پايين‌ترين ثلث (2/8-5/1: 95%CI) 6/3، (001/0=P) بود. هرچند در آناليز چندمتغيرى ارتباط بين CRP با ديابت نوع 2 پس از تعديل با قند خون ناشتا، سابقه‌ى فاميلى ديابت، نمايه‌ى توده‌ى بدن وHOMA-IR به طور معني‌دارى کاهش يافت و نسبت شانس براى بالاترين ثلث نسبت به پايين‌ترين ثلث به (8/2-2/0 :95%CI) 8/0 و 7/0=P رسيد. نتيجه‌گيري: سطح افزايش يافته‌ى CRP با افزايش شانس خطر ديابت نوع 2 همراه بود هر چند اين ارتباط مستقل از ديگر عوامل خطرزاى ديابت شامل قند خون ناشتا، سابقه‌ى فاميلى ديابت، نمايه‌ى توده‌ى بدن و HOMA-IR نبود. Introduction: Several studies suggest that CRP plays a role in the pathogenesis of diabetes in adults. We tested the hypothesis that elevated levels of CRP at baseline can predict later onset of type 2 diabetes mellitus. Materials and Methods: In a nested case-control study, serum level of CRP was measured from stored samples of 73 control and 80 cases from among participants of the Tehran Lipid Glucose Study, who had been followed for 3.6 years. Results: In age adjusted model, levels of CRP were associated with an increased risk of type2 diabetes, OR 3/6 (95%CI: 1.5 – 8.2) for tertile 3 versus 1, p.001. However in multivariate analysis the association between CRP and type 2 diabetes was significantly decreased after adjustment for fasting plasma glucose, body mass index, family history of diabetes, HOMA-IR, OR .8 (95%CI:0.2 – 2.8) for tertile 3 versus 1, p 0.7. Conclusion: Elevated levels of CRP were associated with an increased risk of type 2 diabetes however, the association was not independent of other diabetes risk factors, including fasting plasma glucose, body mass index, HOMA-IR and family history of diabetes. پروتئين واکنشگر C، بروز، ديابت نوع 2، مطالعه‌ى قند و ليپيد تهران C-reavtive protein, Incidence, Type 2 diabetes, TLGS 11 16 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-4-12&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa M. Ebrahim محمد ابراهيمی fzhadaegh@endocrine.ac.ir 400031947532846003295 Yes تهران، صندوق پستی 4763-19395، مرکز تحقيقات پيشگيری از بيماری‌های متابوليک، دانشگاه علوم‌پزشکی شهيد بهشتی M. Tohidi مريم توحيدی 400031947532846003296 No F. Hadaegh فرزاد حدائق 400031947532846003297 No F. Azizi فريدون عزيزی 400031947532846003298 No

fa بررسی رابطه‌ی تعداد حوادث استرس‌زای مهم زندگی با شيوع اختلال‌های متابوليسم قند (IGT، ديابت) در افراد فاميل درجه‌ی اول مبتلايان به ديابت نوع 2 غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original چکيده مقدمه: شواهد موجود حاکی از آن است که تجربه‌های پراسترس ممکن است در شروع و نيز تشديد ديابت نوع 2 يا 1 نقش داشته باشد. هدف از اين مطالعه بررسی رابطه‌ی تعداد حوادث استرس‌زا در شيوع اختلال‌های متابوليسم قند بود و با توجه به نقش برجسته‌ی عوامل ژنتيک در شيوع ديابت، گروه هدف، فاميل درجه‌ی اول مبتلايان به ديابت انتخاب شدند. مواد و روش‌ها: در اين مطالعه‌ی مقطعی افراد فاميل درجه‌ی اول مبتلايان به ديابت نوع 2 در گروه سنی 35 تا 55 سال بدون سابقه‌ی ديابت وارد مطالعه شده، در آن‌ها پرسشنامه‌ی حوادث استرس‌زا، فعاليت بدنی و خصوصيات فردی پر شد. دور کمر و باسن اندازه‌گيری و آزمون تحمل گلوکز انجام شد و سپس تعداد استرس‌ها در سه گروه طبيعی، دچار IGT و ديابت مقايسه شدند. يافته‌ها: از 477 فردی که وارد مطالعه شدند. 288 نفر طبيعی، 146 نفر دچار IGT و 43 نفر ديابتی بودند. متوسط تعداد استرس‌ها در گروه طبيعی، دچار IGT و ديابت به ترتيب 15/3ـ 55/3 ـ 91/3ـ (016/0=P) بوده و در افرادی که هيچ استرسی را متحمل نشده بودند شيوع اختلال‌های متابوليسم قند 8/26% و در افراد استرس‌دار 5/41% بود (03/0=P) و شيوع ديابت در افراد با بيش از 8 استرس 3/33% و در افراد با کمتر از 8 استرس 9/11% بود (005/0=P). نتيجه‌گيری: با توجه به نقش احتمالی استرس‌ها در ايجاد ديابت، پيشنهاد می‌شود با انجام مطالعه‌های آينده‌نگر، رابطه‌ی استرس با ديابت و نقش آموزش‌های برخورد صحيح با استرس، در پيشگيری از ديابت به ويژه در گروه‌های پرخطر، به طور دقيق‌تری مورد بررسی قرار گيرد. Abstract Introduction: Current evidence suggests that stressful experiences may affect both onset and exacerbation of type 1 or type 2 diabetes. The aim of this study was to assess the relation between the number of stressful life events and prevalence of glucose metabolism disorders (IGT, Diabetes) Materials and Methods: In this cross sectional study, 35-55 year old first degree relatives of type 2 diabetics without history of diabetes were included. Questionaires of stressful life events, physical activity and basic chacteristics were completed. Waist and hip circumference was also measured and OGTT was performed in all patients. Results: Of 477 participants, 288, 146 and 43 were normal, IGT and diabetics respectively the mean number of stressful events for these groups was 3.15,3.55,3.91 (P=0.016), respectively. The prevalence of glucose metabolism disorders was 26.8 in those who reported no stress and 41.5% in participants with stressful events (p=0.03). The prevalence of diabetes was 25.6% vs. 3.2% in subjects with 8 or more stressful events in comparison to subjects with less than 8 stressful events. Conclusion: Considering the probable contribution of stress in the development of diabetes, it is suggested to evaluate the relationship between stress and diabetes as well as the role of education on coping with stress in diabetes prevention, specially in high risk groups, in a more precise manner. حوادث استرس‌زا، ديابت، IGT Stressful events, IGT, Diabetes 17 23 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-4-15&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa n. Horri نگار حری emrc@mui. ac.ir 400031947532846003299 Yes Isfahan Endocrine and Metabolism Research center, Sedigheh Tahereh Research Complex, Khorram Street, Jomhouri Square, Isfahan,Iran اصفهان، خيابان خرم، مرکز درمانی ـ تحقيقاتی حضرت صديقه‌ی طاهره، مرکز تحقيقات غدد درون‌ريز و متابوليسم اصفهان S. Haghighi ساسان حقيقی 400031947532846003300 No M. Amini مسعود امينی 400031947532846003301 No M. Zare مريم زارع 400031947532846003302 No P. Abazari پروانه اباذری 400031947532846003303 No A. Hassanzadeh اکبر حسن زاده 400031947532846003304 No

fa اثر مکمل‌ياری با آهن به تنهايی و توأم با ويتامين C بر نشانگرهای استرس اکسيداتيو در دختران دانشجوی مبتلا به فقر آهن غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original چکيده مقدمه: وجود آهن اضافی در بدن می‌تواند به عنوان يک پرواکسيدان، موجب افزايش استرس ‌اکسيداتيو شود. اين پژوهش با هدف مقايسه‌ی شاخص‌های استرس اکسيداتيو در افراد مبتلا به فقر آهن و افراد سالم و هم‌چنين تعيين اثر آهن‌‌ياری همراه و بدون ويتامين C بر وضعيت دفاع آنتی‌اکسيدانی و استرس اکسيداتيو در دختران مبتلا به فقر آهن انجام شد. مواد و روش‌ها: اين مطالعه يک کارآزمايی بالينی تصادفی دو سوکور است. 60 دانشجوی دختر مبتلا به فقرآهن و 30 دانشجوی غيرمبتلا (گروه شاهد) از بين 289 دانشجوی دختر ساکن خوابگاه دانشگاه علوم پزشکی شهيد بهشتی انتخاب شدند. غلظت هموگلوبين با استفاده از دستگاه سِل‌کانتر و غلظت فريتين سرم به روش الايزا اندازه‌گيری شد. مبتلايان به فقرآهن پس از همسان‌سازی به طور تصادفی به گروه‌های دريافت‌کننده‌ی روزانه 50 ميلی‌گرم آهن عنصری (گروه 1) و 50 ميلی‌گرم آهن عنصری +500 ميلی‌گرم اسيداسکوربيک (گروه 2) به مدت 12 هفته تقسيم شدند. غلظت MDA، TAC و ويتامين C سرم در شروع و پايان هفته‌های 6 و 12 در گروه‌های مورد مطالعه اندازه‌گيری شد. داده‌ها با استفاده از آزمون‌های تی و تکرار شونده تجزيه و تحليل شدند. يافته‌ها: در ابتدای مطالعه، ميانگين TAC سرم در افراد سالم نسبت به افراد مبتلا به فقر آهن بالاتر بود (47/0±87/3 در مقابل 41/0±4/3 ميلی‌مول در ‌ليتر، 001/0>p). در پايان مطالعه، TAC سرم در مبتلايان به فقرآهن افزايش يافت و نه فقط نسبت به شروع مطالعه (درون‌گروهی) بلکه حتی در مقايسه با افراد سالم (بين‌گروهی) نيز غلظت آن بالاتر رفت (6/3±1/5 در مقابل 4/0±7/4 ميلی‌مول در ليتر، 001/0>p). در مقابل، غلظت مالون دی‌آلوئيد (MDA) سرم بعد از 6 هفته در گروه 1 از 14/0±7/1 به 09/0±1/1 (001/0>p) و در گروه 2 از 18/0±9/1 به 12/0±1/1 نانومول در ميلی‌ليتر (001/0>p) رسيد. البته در هفته‌ی دوازدهم، MDA سرم در گروه 1 به 15/0±7/1 نانومول در ميلی‌ليتر افزايش يافت (001/0>p). در گروه 2، با وجود افزايش MDA سرم نسبت به هفته‌ی دوازدهم مطالعه، هم‌چنان غلظت کمتر از شروع بود (1/0±4/1 در مقابل 18/0±9/1 نانومول در ميلی‌ليتر، 03/0>p). نتيجه‌گيری: به نظر می‌رسد که وضعيت نظام دفاع آنتی‌اکسيدانی در مبتلايان فقر آهن با آهن‌ياری به خصوص همراه اسيداسکوربيک و حداقل در هفته‌های اول درمان بهبود معنی‌داری می‌يابد. بنابراين رويکرد اخير برای درمان فقر آهن توصيه می‌شود. Abstract Introduction: Iron excess disturbs the antioxidant system through pro-oxidants mechanisms. In this study, oxidative stress indices were compared between iron deficient and healthy subjects and effects of iron supplementation with and/or without ascorbic acid on performance of the antioxidant defense system, levels of oxidative stress and iron status in iron deficient female students were determined. Materials and Methods: In this double-blind randomized clinical trial, 60 NAID and 30 normal students (control) were selected from 289 female students at the dormitory of Shaheed Beheshti University (MC), Tehran. Hemoglobin and serum ferritin concentrations were measured by cell counter and ELISA, respectively. After matching, NAIDM students were randomly assigned into the intervention group receiving 50 mg/d elemental iron supplements without (group I) and/or with (group II) 500 mg/d ascorbic acid for 12 weeks. Serum malondialdehyde (MDA), Total Antioxidant Capacity (TAC) and serum ascorbic acid were measured at the beginning and the end of the 6th and 12th weeks in the groups studied. Student's t and repeated measurements tests were employed to analyze the data using SPSS software. Results: Mean TAC in group III was significantly higher in NAID subjects at the beginning of the study (3.87±0.47 vs 3.4±0.41 mmol/mL p<0.001). At the end, serum TAC significantly increased in supplemented subjects, not only compared to the baseline values (within group), but also in comparison with controls (between groups) (5.1±.3 vs 4.7±0.04 mmol/mL p<0.001). In contrast, serum MDA concentrations decreased from 1.7±0.14 to 1.1±0.09 nmol/mL (p<0.001) and from 1.9±0.18 to 1.7±0.15 nmol/mL (p<0.001) in groups I and II, respectively, after 6 weeks of supplementation. Serum MDA concentration however increased to 1.7±0.15 nmol/mL at the 12th week (p<0.001) although the same results were seen in group II, but the mean MDA concentration was significantly less than the value at the beginning (1.4±0.1 vs 1.9±0.18 nmol/mL p<0.03). Conclusion: It seems that the status of the anti-oxidant defense systems significantly improves among NAID young female subjects within the first few weeks after iron supplementation especially with ascorbic acid, an approach recommended for more efficient control of iron deficiency. فقر آهن، ويتامينC ، استرس اکسيداتيو، ظرفيت تام آنتی‌اکسيدانی، مالون دی آلدئيد، آهن‌ياری Iron deficiency, Vitamin C, Oxidative stress, Total antioxidant capacity, Malondialdehyde, Iron supplementation 25 33 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-4-16&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa MR Khoshfetrat محمدرضا خوش فطرت mrkhoshfetrat@yahoo.com 400031947532846003305 Yes National Nutrition and Food Technology Research Institute تهران، شهرک غرب، بلوار شهيد فرحزادی، خيابان ارغوان غربی، پلاک 46، انستيتو تحقيقات تغذيه‌ای و صنايع غذايی کشور، N Klantari ناصر کلانتری 400031947532846003306 No Faculty of Medicine, Shahid Beheshti University (MC),Tehran,I.R.Iran F. Mohammadi Nasrabadi فاطمه محمدی نصرآبادی 400031947532846003307 No A. Rashidi آرش رشيدی 400031947532846003308 No T. Neyestani تيرنگ نيستانی 400031947532846003309 No A. Abadi عليرضا ابدی 400031947532846003310 No احمد اسماعيل زاده 400031947532846003311 No

fa بررسی اختلال‌های غدد درون‌ريز در بيماران مبتلا به تالاسمی ماژور غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original چکيده مقدمه:.تالاسمی يک بيماری ژنتيکی است و تجويز خون در اين بيماران حياتی است. تجويز خون در 2 يا 3 دهه‌ی اخير باعث افزايش طول عمر اين بيماران شده است. با افزايش طول عمر، عوارض تجمع آهن در اين بيماران بيشتر به چشم می‌خورد. عوارض غدد درون‌ريز که در گذشته شايع نبود در حال حاضر يکی از مشکلات شايع در اين بيماران است. هدف از اين مطالعه بررسی فراوانی عوارض غدد درون‌ريز در بيماران مبتلا به تالاسمی ماژور بالاتر از 10 سال در تبريز بود. مواد و روش‌ها: 56 بيمار مبتلا به تالاسمی ماژور بالاتر از 10 سال در اين مطالعه وارد شدند. پزشکان ويژگی‌های فردی، درمان دارويی و تاريخچه‌ی قاعدگی بيماران را جمع‌آوری کردند و معاينه‌ی دقيق از نظر بلوغ و قد بيماران به عمل آمد. برای تشخيص ديابت، آزمون گلوکز ناشتای مختل و آزمون تحمل گلوکز مختل، FBS و OGTT درخواست شد. سطح سرمی کلسيم، فسفر، TSH، FT4، LH، FSH، تستوسترون در پسران و استراديول در دختران اندازه‌گيری شد. يافته‌ها: در اين مطالعه 56 بيمار مبتلا به تالاسمی ماژور در سنين 10 الی 27 ساله بررسی شدند. شيوع ديابت در اين مطالعه 9/8%، آزمون گلوکز ناشتای مختل 6/28% و آزمون تحمل گلوکز مختل 1/7% بود. کوتاهی قد (SDS کمتر از 2-) در 52% از بيماران ديده شد. هيپوگناديسم در70% از پسران و 73% از دختران ديده شد. هيپوکلسمی و هيپوتيروئيدی اوليه واضح به ترتيب در 41% و 16% از بيماران تالاسمی مشخص شد. در 3/14% از بيماران مبتلا تالاسمی ماژور هيچ‌گونه عوارض غدد درون‌ريز ديده نشد. نتيجه‌گيری: با وجود درمان با دسفرال در بيماران مبتلا تالاسمی ماژور، شانس خطر بروز عوارض غدد درون‌ريز در اين بيماران کماکان بالا است. هيپوگناديسم يکی از شايع‌ترين عوارض غدد درون‌ريز در اين بيماران است. بيماران تالاسميک به خصوص در سنين بالاتر از 10 سال بايد به طور منظم از نظر غدد درون‌ريز بررسی شوند. Abstract Introduction: Thalassemia major is a genetic disorder, in which blood transfusion is critical for the survival of patients. Over the course of the past two and three decades, hypertransfusion therapy in these patients has significantly increased life expectancy and quality of life. Unfortunately however this type of therapy has also increased the frequency of complications due to iron overload. Today endocrine abnormalities are far more common than before in beta-thalassemia patients. The aim of this study was to evaluate the prevalence of endocrine disturbances in patients with thalassemia major, aged over 10 years. Materials and methods: Fifty-six patients, aged over 10 years, with thalassemia major were enrolled. Physicians collected demographic data and history of therapies as well as menstrual history in females. Patients were examined to determine their pubertal status and SDS of height for evaluation of short stature. For evaluation of glucose tolerance, fasting blood glucose and oral glucose tolerance tests were performed. Serum levels of calcium, phosphorous, thyroid stimulating hormone, free thyroxin, luteinizing hormone, and follicular stimulating hormone, estradiol in girls and testosterone in boys were measured. Results: Fifty-six patients 10 to 27 years with thalassemia major old were evaluated. In this study, the prevalences of diabetes mellitus, impaired fasting glucose and impaired glucose tolerance test were 8.9%, 28.6% and 7.1% respectively. Short stature (SDS ≤ -2) was seen in 70% of boys and 73% of girls hypocalcaemia and primary overt hypothyroidism were present in 41% and 16% respectively 14.3% did not have any endocrine abnormalities. Conclusion: Despite recent therapy with Desferal in the management of beta-thalassemia major, the risk of secondary endocrine dysfunction remains high, with hypogonadism being one of the most frequent endocrine complications. Endocrine evaluation in patients with thalassemia major must be carried out regularly especially in those patients over the age of 10 years in Tabriz. تالاسمی، هيپوکلسمی، هيپوگناديسم، هيپوتيروئيديسم، کوتاه قدی، ديابت، آزمون تحمل گلوکز مختل Thalassemia major, Hypocalcaemia, Hypogonadism, Hypothyroidism, Short stature, Diabetes mellitus, Impaired glucose tolerance test, Impaired fasting glucose 35 43 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-4-17&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa F Najafipour فرزاد نجفی پور Najafipourf@tbzmed.ac.ir 400031947532846003312 Yes Tabriz University of Medical sciences, Tabriz, I.R.Iran تبريز، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی ـ درمانی تبريز، بيمارستان سينا، بخش غدد، دکتر فرزاد نجفی‌پور R. Sarisorkhabi روح انگيز ساری سرخابی 400031947532846003313 No A. Bahrami امير بهرامی 400031947532846003314 No M. Zareizadeh معصومه زارعی زاده 400031947532846003315 No K. Ghoddousi کاظم قدوسی 400031947532846003316 No N. Aghamohamazadeh ناصر آقامحمدزاده 400031947532846003317 No A Aliasgharzadeh اکبرعلی عسگرزاده 400031947532846003318 No M Mobaseri مجيد مبصری 400031947532846003319 No M Niafar ميترا نيافر 400031947532846003320 No

fa بررسی فراوانی نشانگر Cox2 در نئوپلاسم‌های خوش‌خيم و بدخيم تيروئيد غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original چکيده مقدمه: عوامل پيش‌آگهی دهنده‌ی متفاوتی در نئوپلاسم‌های تيروئيد وجود دارد. Cox2 آنزيمی است که در تبديل اسيد آراشيدونيک به پروستاگلاندين نقش دارد. افزايش بيان Cox2 در انواع متفاوتی ازسرطان‌ها از جمله سرطان کولورکتال، معده، ريه، پروستات، پستان و تيروئيد گزارش شده است. بدخيمی‌های تيروئيد از جمله بدخيمی‌های شايع غدد درون‌ريز است و مطالعه‌های مولکولی متعددی برای روشن شدن پاتوژنز آنها در حال انجام است. مواد و روش‌ها: در اين مطالعه برای بررسی بروز Cox2 در نئوپلاسم‌های بدخيم و خوش‌خيم تيروئيد و ارتباط آن با ساير عوامل بالينی و پاتولوژی، 200 بلوک پارافينی شامل 137 مورد کارسينوم پاپيلری تيروئيد 10 مورد کارسينوم فوليکولر، 17 مورد کارسينوم مدولری، 2 مورد کارسينوم آناپلاستيک، 27 مورد آدنومای فوليکولر و 7 مورد آدنومای هرتل‌سل تيروئيد به روش ايمنوهيستوشيمی برای مارکر آنزيمی Cox2 رنگ‌آميزی شدند. يافته‌ها: موارد Cox2 مثبت در کارسينوم پاپيلری تيروئيد (%7/38)، کارسينوم فوليکولر (%20)، کارسينوم مدولری (%6/29)، آدنوم فوليکولر (%9/25) و در آدنوم هرتل‌سل (%5/28) بود. نتيجه‌گيری: اختلاف معنی‌داری بين گروه‌های مختلف نئوپلاسم‌های تيروئيد و بروز Cox2 پيدا نشد. هم‌چنين در اين مطالعه ارتباطی بين لنفاتيک عروقی و تهاجم کپسولی و بروز Cox2 در نئوپلاسم‌های خوش‌خيم و بدخيم تيروئيد ديده نشد. Abstract Introduction: There are different prognostic factors in thyroid neoplasms. Cox2 is an enzyme which plays a role in the synthesis of prostaglandin. Increased expression of Cox2 has been reported in different kinds of cancers such as colorectal, stomach, lung, prostate, breast & thyroid. Thyroid malignancies are among the common malignancies of the endocrine system, and various molecular studies are being performed to determine their pathogenesis. Materials and Method: To study the prevalence of Cox2 in malignant & benign neoplasms of the thyroid and its relationship with other clinical and pathological factors, we analyzed 200 paraffin blocks including 137 thyroid papillary carcinoma, 10 thyroid follicular carcinoma, 17 thyroid medullary carcinoma, 2 anaplastic cases, 27 thyroid follicular adenoma, 7 thyroid Hurthle cell adenoma using the immiunohistochemistry method for the Cox2 enzyme marker. Results: Positive results obtained for cases Cox2 were 38.7% thyroid papillary carcinoma, 20% follicular carcinoma, 29.6% medullary carcinoma, 25.9% follicular adenoma, 28.5% hurthle cell adenoma. Statistical analysis showed no significant difference among various groups of thyroid neoplasms and expression of Cox2. Also, no relationship between vascular, lymphatic and capsule invasion and expression of Cox2 in malignant & benign neoplasms of the thyroid was found. Conclusion: It appears that Cox2 is not a suitable marker to distinguish between different types of thyroid neoplasm. تيروئيد، نئوپلاسم، ايمنوهيستوشيمی. Cox2 Thyroid, Neoplasms, Immunohistochemistry, Cox2 45 50 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-4-18&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa M Tavangar سيدمحمد توانگر e-mail: tavangar@ams.ac.ir 400031947532846003321 Yes Department of Pathology, Shariati Hospital Tehran University of Medical Sciences (TUMS), Tehran, Iran تهران، خيابان کارگر شمالی، بيمارستان دکتر شريعتی، بخش پاتولوژی A. Nikmanesh آرش نيک منش 400031947532846003322 No B. Larijani باقر لاريجانی 400031947532846003323 No R. Heshmat رامين حشمت 400031947532846003324 No A. Lashkari آناهيتا لشکری 400031947532846003325 No KH. Adabi خديجه ادبی 400031947532846003326 No

fa اثر اعتياد والدين به مرفين بر ميزان باروری و هورمون‌های محور هيپوفيز ـ گناد فرزندان در زمان بلوغ در موش صحرايی غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original چکيده مقدمه: مصرف اپيوئيدهايی نظير مرفين موجب کاهش سطح سرمی هورمون‌های محور هيپوفيز ـ گناد در هر دو جنس می‌شود. از طرفی اپيوئيدهايی مانند مرفين می‌توانند از طريق جفت و شير مادر به فرزند منتقل شوند. مصرف مرفين توسط مادر در دوران بارداری، می‌تواند بر غلظت هورمون‌های محور هيپوفيز ـ گناد فرزندان نيز تأثير گذارد. متأسفانه توجه به نقش انفرادی مادر در سلامت فرزندان موجب شده است که علی‌رغم اثرهای سوء مصرف مرفين توسط پدر بر فرزندان، اين مهم کمتر مورد توجه قرار گيرد. در اين مطالعه اثر احتمالی اعتياد والدين به مرفين بر سطح سرمی هورمون‌های هيپوفيز ـ گناد بررسی شده است. مواد و روش‌ها: در اين مطالعه‌ی تجربی 40 سر موش صحرايی ماده و 16 سر موش صحرايی نر با مصرف خوراکی دوز افزايش يابنده‌ی مرفين محلول در آب آشاميدنی به مدت 21 روز معتاد شدند. سپس حيوانات برای انجام جفت‌گيری به چندگروه تقسيم شدند: ماده‌ی معتاد و نر غير معتاد (گروه آزمون 1)، نر معتاد و ماده‌ی غير معتاد (گروه آزمون 2)، نر و ماده‌ی معتاد (گروه آزمون 3) و گروه‌های شاهد 1 و 2 و گروه شاهد در کنار هم قرار داده شدند. پس از رسيدن فرزندان به سن بلوغ غلظت سرمی هورمون‌های محور هيپوفيز ـ گناد فرزندان نر و ماده‌ی گروه‌های مختلف اندازه‌گيری شد. روش آماری مورد استفاده آناليز واريانس يک طرفه و آزمون توکی بود و 05/0p< معنی‌دار در نظر گرفته شد. يافته‌ها: يافته‌ها نشان می‌دهد که در فرزندان ماده‌ی گروه آزمون 1 غظت سرمی هورمون LH (04/0±086/0 واحد بين‌المللی در ليتر، 17 بتا استراديول (92/5±2/93 نانوگرم در ليتر و پروژسترون (98/2±46/22 نانوگرم در ليتر) بود که نسبت به گروه شاهد کاهش معنی‌داری يافته است ولی تفاوت معنی‌داری در غلظت سرمی هورمون FSH (07/0± 21/0 واحد بين‌المللی در ليتر) مشاهده نشد. اعتياد مادر به مرفين تفاوت معنی‌داری بر سطح سرمی هورمون‌های LH،FSH و تستوسترون فرزندان نر نداشت. اعتياد پدر به مرفين نيز تفاوت معنی‌داری بر هورمون‌های محور هيپوفيز ـ گناد فرزندان نر و ماده نداشت. در گروه آزمون 3 باروری انجام نشد. Abstract Introduction: Opiates such as morphine administration, decrease serum level of pituitary–gonadal axis hormones in both sexes. On the other hand, morphine can be transferred from the mother the fetus and neonate via the placenta and milk. Thus maternal exposure to morphine during pregnancy and weaning may affect serum level of pituitary–gonadal axis hormones in off springs. Focus on the effect of the addiction of the pregnant mother on the health of the fetus and neonate has led to under recognition of possible male mediated effects. In this study, the effect of morphine addiction of the parents on the reproduction rate and pituitary gonadal axis hormone profile have been investigated. Materials and Methods: Forty female and 16 male albino Wistar rats (120-140 days old) were enrolled into the study. Animals were addicted by oral administration of incremental dose of morphine in drinking water for 21 days. Then male rats were placed with females in 6 groups: 1- male addict =test, 2-female addict=test 2, 3- male and female addict = test 3, and sham 1, sham2 and the control group. Morphine administration was also continued during pregnancy and weaning as well. At the time of puberty, blood samples were collected from the off springs and pituitary–gonadal axis hormones were measured. Morphine was in dissolved 3% sucrose and added into the drinking water of groups 1-3. The same amount of sucrose was added into the drinking water of the two sham groups. Results: In female offspring of group1 (test 1) LH (0.086±0.04Iu/L) and 17β estradiol (93.2±5.92ng/L) were significantly reduced compared to the control values of 0.19±0.03 and 182.4±11.21 respectively. But no pituitary–gonodal axis hormones alteration occurred in male offspring of this group and offspring of group 2. There were no pregnancies in group 3. Conclusion: The results suggest that the female maternal morphine addiction disturb reproduction processes more them does male addiction. اعتياد، هورمون‌های محور هيپوفيز، گناد، فرزندان Addiction, Pituitary, Gonodal axis hormones, Offspring 51 58 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-4-19&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa r. Assaee راحله عصايی asaee_ra@yahoo.com 400031947532846003327 Yes Dept. of Physiology, The Medical School, Lorestan University of Medical Sciences, Khoramabad-Iran بخش فيزيولوژی دانشکده‌ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی ـ درمانی لرستان N Pajhohi ناصر پژوهی 400031947532846003328 No Dept. of Physiology, The Medical School, Lorestan University of Medical Sciences, Khoramabad-Iran Y. Shirkhani يعقوب شيرخانی 400031947532846003329 No Dept. of Physiology, The Medical School, Lorestan University of Medical Sciences, Khoramabad-Iran M. Tarrahi محمدجواد طراحی 400031947532846003330 No Dept. of Physiology, The Medical School, Lorestan University of Medical Sciences, Khoramabad-Iran S. Zahedi Asl صالح زاهدی اصل 400031947532846003331 No Endocrine Research Center, Shahid Beheshti University (MC), Tehran-Iran

fa اثر مهاری گابا بر ترشح انسولين تحريک شده توسط گلوکز از جزاير لانگرهانس جدا شده‌ی پانکراس موش صحرايی غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original چکيده مقدمه:.اسيد آمينه‌ی گابا در بعضی از نورون‌های مهاری سيستم عصبی مرکزی وجود دارد و در سال‌های اخير وجود آن در پانکراس نيز ثابت شده است. در مورد اثر گابا بر ترشح انسولين از جزاير لانگرهانس گزارش‌های متناقضی وجود دارد. هدف از اين مطالعه، بررسی اثر گابا بر ترشح انسولين تحريک شده توسط گلوکز از جزاير جدا شده‌ لانگرهانس بود. مواد و روش‌ها: جزاير لانگرهانس از پانکراس 45 سر موش صحرايی نر نژاد ويستار در محدوده‌ی وزن 250-200 گرم با روش هضمی کلاژناز جدا شد و ترشح آن‌ها به صورت هشت‌تايی در کاپ‌های حاوی کربس در معرض غلظت‌های مختلف گلوکز در حضور و عدم حضور گابا (25، 50 و 100 ميکرومولار)، باکلوفن (10، 20 و 50 ميکرو مولار) (آگونيست GABAB) و ساکلوفن (50 و 100 ميکرو مولار) ( آنتاگونيست GABAB) مورد ارزيابی قرار گرفت. غلظت انسولين به روش الايزا اندازه‌گيری شد. يافته‌ها به صورت ميانگين ± خطای استاندارد ميزان ترشح انسولين در هر جزيره در دقيقه گزارش و P کمتر از 05/0 معنی‌دار تلقی شد. يافته‌ها: وجود گابا در محيط انکوباسيون در حضور گلوکز 3/8 و 7/16 ميلی‌مولار گلوکز ترشح انسولين را از جزاير لانگرهانس به طور معنی‌داری کاهش داد. غلظت‌های مختلف باکلوفن در حضور 3/8 و 7/16 ميلی‌مولار گلوکز اثری بر ترشح انسولين نداشت. حضور غلظت 100 ميکرومولار ساکلوفن همراه با 7/16 ميلی‌مولار گلوکز (µU/islet/60min 8/8±91) به طور معنی‌داری ترشح انسولين را در مقايسه با غلظت 7/16 ميلی‌مولار گلوکز به تنهايی (µU/islet/60min 58/2±7/67) افزايش داد. نتيجه‌گيری: گابا بر ترشح انسولين تحريک شده توسط گلوکز اثر مهاری دارد. نقش تنظيمی گابای موجود در سلول‌های بتا (β) در ترشح انسولين و اثر احتمالی آن در فيزيوپاتولوژی ديابت نياز به توجه بيشتری دارد. Abstract Introduction: Gamma-amino butyric acid (GABA), an amino acid, present in some inhibitory neurons of the central nervous system, is also found in relatively high levels in the islets of Langerhans. Results of different studies concerning the effect of GABA on insulin secretion are controversial. The aim of this study was to determine the role of GABA and GABAB receptors on glucose-stimulated insulin secretion in isolated islets of rats. Materials and Methods: The collagenase digestion technique was used to isolate the islets from pancreata of 45 male Wistar rats (200-250g). Insulin secretion was assessed in eight islets in each cup exposed to different concentrations of glucose (8.3 and 16.7 mM) in the presence or absence of GABA(25, 50, 100 µM), baclofen (10, 20, 50 µM) (GABAB agonist) and saclofen (50,100 µM) (GABAB antagonist). Insulin concentration was measured by the ELISA method. Insulin release was reported as mean±SEM U/islet/50min and p values of <0.05 were considered significant. Results: GABA inhibited glucose (8.3 and 16.7 mM)-induced insulin secretion in isolated islets (P<0.05). Different concentrations of baclofen had no significant effect on glucose-induced insulin secretion however glucose (16.7mM) stimulated insulin secretion in the presence of 100 µM saclofen (91±8.8 µU/islet/60min) was significantly (p<0.05) higher compared to insulin secretion stimulated by 16.7mM glucose alone (67.7±2.58 µU/islet/60min). Conclusion: These findings indicate that GABA has an inhibitory effect on glucose-induced insulin secretion and therefore it may play a regulatory role in insulin secretion. This effect needs to be taken in to account in the pathophysiology of diabetes. گابا، باکلوفن، ساکلوفن، انسولين، گلوکز، جزاير لانگرهانس، موش صحرايی GABA, Baclofen, Saclofen, Insulin, Glucose, Langerhans islets, Rats 59 66 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-4-20&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa F. Faraji فرزانه فرجی 400031947532846003332 No Endocrine Research Center, Research Institute for Endocrine Sciences, Shahid Beheshti (MC). Tehran, Iran تهران، صندوق پستی 4763-19395 A. Ghasemi اصغر قاسمی 400031947532846003333 No Endocrine Research Center, Research Institute for Endocrine Sciences, Shahid Beheshti (MC). Tehran, Iran M. Khosravi مريم خسروی 400031947532846003334 No Department of Biology, School of Science, North Tehran branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran F. Motamedi فرشته معتمدی 400031947532846003335 No S. Zahedi Asl صالح زاهدی اصل zahedi@endocrine.ac.ir 400031947532846003336 Yes

fa اثر محافظتی ويتامين E بر آپوپتوز ناشی از ديابت و وضعيت استرس اکسيداتيو در قلب موش صحرايی ديابتی غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original چکيده مقدمه: القای آپوپتوز ناشی از استرس اکسيداتيو يکی از مکانيسم‌هايی است که به عنوان علت بروز عوارض قلبی ـ عروقی گزارش شده است. در اين مطالعه تأثير ويتامين E بر آپوپتوز سلول‌های قلبی و وضعيت استرس اکسيداتيو در رت‌های ديابتی بررسی شد. مواد و روش‌ها: 16 موش صحرايی نر نژاد وستار با تزريق استروپتوزوتوسين (STZ) ديابتی شدند. 8 موش صحرايی با سن و وزن مشابه به عنوان گروه شاهد انتخاب شدند. رت‌های ديابتی به دو گروه ديابتی درمان نشده و ديابتی درمان شده با ويتامين E به ميزان 300 ميلی‌گرم در شبانه روز تقسيم شدند. يافته‌ها: رت‌های ديابتی درمان نشده آپوپتوز شديد در سلول‌های قلبی نشان دادند هم‌چنين در اين گروه ميزان 8 ايزوپروستان به عنوان شاخص پراکسيداسيون ليپيدی، پروتئين کربونيل به عنوان شاخص اکسيداسيون پروتئين و سوپراکسيد ديسموتاز(SOD) افزايش معنی‌داری نسبت به گروه شاهد نشان داد. هموگلوبين گليکوزيله و فاصله‌ی QT در گروه ديابتی درمان نشده نسبت به گروه شاهد افزايش و ميزان کاتالاز کاهش نشان داد. در گروه ديابتی درمان شده با ويتامين ميزان آپوپتوز، ليپيد پراکسيداسيون، پروتئين اکسيداسيون، HbA1c و QT نسبت به گروه درمان نشده کاهش معنی‌داری نشان داد. نتيجه‌گيری: يافته‌های اين مطالعه نشان داد که ويتامين E با کاهش آپوپتوز و بهبود وضعيت استرس اکسيداتيو القا شده به دليل ديابت تأثير محافظتی نشان می‌دهد. Abstract Introduction: The purpose of this study was to determine and to assess the protective effect of vitamin E on cardiomyocyte apoptosis and oxidative stress status in the heart under hyperglycemic conditions, in vivo. Materias and Methods: Wistar male rats (n=16) at 6 months of age were made hyperglycemic by STZ. Same age, normal wistar rats (n=8) were used for comparison (controls). Diabetic rats were divided into two groups, the nontreated and those treated with vitamin E (300mg/kg/daily). Results: Diabetic rats exhibited severe apoptosis in cardiomyocytes. Also significant increases in lipid peroxidation as measured by 8- isoprostan, protein oxidation as measured by protein carbonyl content and superoxide dismutase were observed after 6 weeks. Catalase activity was shown to increase in controls compared to nontreated rats. A distinct elevation in the HbA1C, QT interval and a decline in the activity of catalase were also observed. Vitamin E treated rats shown significant decline in apoptosis, lipid peroxidation, protein carbonyl and QT interval compared to nontreated rats. Conclusion: Vitamin E decreased the incidence of apoptosis in cardiomyocytes, lipid peroxidation and improve antioxidant enzyme in the diabetic hearts of rats. Further research to confirm the findings is recommended. ديابت، موش صحرايی، آپوپتوز، استرس اکسيداتيو، ويتامين E Diabetes, Vitamin E, Wistar rat, Cardiomyocyte, Apoptosis, Oxidative stress 67 74 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-4-22&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa A. Shiroo عليرضا شيرپور ashirpoor@yahoo.com 400031947532846003337 Yes اروميه، جاده‌ی نازلو، دانشکده‌ی پزشکی اروميه، بخش فيزيولوژی S. Salami سيامک سلامی 400031947532846003338 No M. Khadem Ansari محمدحسن خادم انصاری 400031947532846003339 No F. Ghaderi Pakdel فيروز قادری پاکدل 400031947532846003340 No K. Khadem Vatani کمال خادم وطنی 400031947532846003341 No R. Saadatian رامين سعادتيان 400031947532846003342 No M. Karimipour مجتبی کريمی پور 400031947532846003343 No

fa بررسى علل آمنوره‌ى اوليه در بيماران مراجعه‌کننده به مرکز آموزشى ـ درمانى آيت‏ا… طالقانى در سال‌هاى 84-1383 غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original چکيده مقدمه: آمنوره‌ى اوليه، يکى از مهم‌ترين و نگران‌کننده‌ترين شکايت‌هاى طبى زنان در سنين بارورى است. اين پژوهش به منظور بررسى علل آمنوره‌ى اوليه بر اساس يافته‌هاى بالينى، سونوگرافى و آزمايشگاهى انجام شد. مواد و روش‏ها: اين مطالعه‌ى Case Series، در مرکز آموزشى ـ درمانى آيت‏ا… طالقانى طى سال‌هاى 85-1384 انجام شد. اطلاعات بيماران مراجعه کننده يا ارجاع شده به علت آمنوره‌ى اوليه به درمانگاه زنان يا غدد در ده سال اخير جمع‌آورى شد. يافته‏ها: 53 بيمار بررسى شدند. متوسط سن بيماران مورد مطالعه 24/782/26 بود. شايع‌ترين علت آمنوره‌ى اوليه بر اساس يافته‌هاى بالينى، آزمايشگاهى و سونوگرافى اختلال تکاملى مولرين (19 مورد) بود. ساير علل شامل هيپوگونادوتروپيک هيپوگوناديسم (12 مورد)، پرکارى مادرزادى آدرنال (8 مورد) و ديس‌ژنزي‌گناد (5 مورد) بود. نتيجه‏گيري: پيشنهاد مي‌شود با توجه به محدود بودن موارد آمنوره‌ى اوليه و به منظور ساماندهى مراحل تشخيص و دخالت درمانى، امکان ثبت موارد آمنوره‌ى اوليه در مراکز تحقيقاتى فراهم شود. Introduction: Primary amenorrhea is one of the most important complaint of women in reproductive age. To determine the causes responsible for primary amenorrhea this study was performed on the basis of clinical, sonography and laboratories investigations. Material and Method: This case series study was performed at Ayat –allah Taleghani teaching hospital during the years of 2003-5 . Data were collected from the patients who attended or referred to the clinics of gynecology or endocrinology wards since 10 years ago. Result: 53 cases were evaluated.Mean age of the patients was 26.82±7.24 years when they were visited at the clinics. The most common cause of primary infertility was mullerian dysgenesis (n=19) according to clinical, sonography and laboratories investigations. Hypogonadotropic hypogonadism and congenital adrenal hyperplasia were seen in 12 and 8 patients, respectively. 5 patients had gonadal dysgenesis. Conclusion: This study suggest that registration of patients with primary amenorrhea in research center, can be beneficial for diagnosis and intervention. آمنوره‌ى اوليه، اتيولوژى، اختلال تکاملى مولرين (سندرم راکي‌تانسکى)، ديس‌ژنزى گناد Primary amenorrhea, Etiology, Mullerian dysgenesis (Rokitansky-Syndrome), Gonadal dysgenesis 75 79 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-4-23&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa E. Neisani Samani الهام نيسانی سامانی eneisani@yahoo.com 400031947532846003344 Yes Taleghani Hospital, Shahid Beheshti University (MC) Tehran, Iran بيمارستان آيت‏ا… طالقانی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی ـ درمانی شهيد بهشتی‌ M. Yazdan معصومه يزدان 400031947532846003345 No بيمارستان آيت‏ا… طالقانی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی ـ درمانی شهيد بهشتی‌ K. Nikmanesh کيا نيک منش 400031947532846003346 No بيمارستان آيت‏ا… طالقانی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی ـ درمانی شهيد بهشتی‌ M. Pourafkari مارينا پورافکاری 400031947532846003347 No بيمارستان آيت‏ا… طالقانی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی ـ درمانی شهيد بهشتی‌ M. Falahian معصومه فلاحيان 400031947532846003348 No بيمارستان آيت‏ا… طالقانی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی ـ درمانی شهيد بهشتی‌