مجله‌ي غدد درون‌ريز و متابوليسم ايران Iranian Journal of Endocrinology and Metabolism Medical Sciences http://www.ijem.org.ir 40 journal40 1683-4844 1683-5476 fa jalali 1386 12 1 gregorian 2008 3 1 9 4 online 1 fulltext

fa غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original 0 0 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-3-20&slc_lang=fa&sid=fa

fa نقش پروتئين واکنشگر-C (CRP) در پيش‌بينى بروز ديابت نوع 2 در مطالعه‌ى قند و ليپيد تهران غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original مقدمه: مطالعه‌هاى مختلف در مورد نقش پروتئين واکنشگر-C (CRP) در بروز ديابت نوع 2، يافته‌هاى متفاوتى را نشان مي‌دهند. هدف از اين مطالعه بررسى نقش CRP در پيش‌بينى بروز ديابت نوع 2 در کنار ساير عوامل خطرزاى شناخته شده‌ى اين بيمارى در مطالعه‌ى قند و ليپيد تهران بود. مواد و روش‌ها: در يک مطالعه‌ى مورد ـ شاهدى آشيانه‌اى (nested prospective case-control study ( در مطالعه‌ى قند و ليپيد تهران، 153 نفر که در ابتدا مبتلا به ديابت نبودند ارزيابى شدند. از اين تعداد، 80 نفر طى 6/3 سال به ديابت مبتلا شدند که به عنوان گروه مورد، با 73 نفر که در همين دوره‌ى زمانى سالم باقى ماندند و به عنوان گروه شاهد انتخاب شدند، مقايسه شدند. در نمونه‌هاى سرمى ذخيره شده از 153 نفر فوق، پروتئين واکنشگر-C اندازه‌گيرى شد. يافته‌ها: سطح سرمى CRP بعد از تعديل با سن (مدل يک) با افزايش شانس خطر ديابت نوع 2 همراه بود و نسبت شانس براى بالاترين ثلث نسبت به پايين‌ترين ثلث (2/8-5/1: 95%CI) 6/3، (001/0=P) بود. هرچند در آناليز چندمتغيرى ارتباط بين CRP با ديابت نوع 2 پس از تعديل با قند خون ناشتا، سابقه‌ى فاميلى ديابت، نمايه‌ى توده‌ى بدن وHOMA-IR به طور معني‌دارى کاهش يافت و نسبت شانس براى بالاترين ثلث نسبت به پايين‌ترين ثلث به (8/2-2/0 :95%CI) 8/0 و 7/0=P رسيد. نتيجه‌گيري: سطح افزايش يافته‌ى CRP با افزايش شانس خطر ديابت نوع 2 همراه بود هر چند اين ارتباط مستقل از ديگر عوامل خطرزاى ديابت شامل قند خون ناشتا، سابقه‌ى فاميلى ديابت، نمايه‌ى توده‌ى بدن و HOMA-IR نبود. Introduction: Several studies suggest that CRP plays a role in the pathogenesis of diabetes in adults. We tested the hypothesis that elevated levels of CRP at baseline can predict later onset of type 2 diabetes mellitus. Materials and Methods: In a nested case-control study, serum level of CRP was measured from stored samples of 73 control and 80 cases from among participants of the Tehran Lipid Glucose Study, who had been followed for 3.6 years. Results: In age adjusted model, levels of CRP were associated with an increased risk of type2 diabetes, OR 3/6 (95%CI: 1.5 – 8.2) for tertile 3 versus 1, p.001. However in multivariate analysis the association between CRP and type 2 diabetes was significantly decreased after adjustment for fasting plasma glucose, body mass index, family history of diabetes, HOMA-IR, OR .8 (95%CI:0.2 – 2.8) for tertile 3 versus 1, p 0.7. Conclusion: Elevated levels of CRP were associated with an increased risk of type 2 diabetes however, the association was not independent of other diabetes risk factors, including fasting plasma glucose, body mass index, HOMA-IR and family history of diabetes. پروتئين واکنشگر C، بروز، ديابت نوع 2، مطالعه‌ى قند و ليپيد تهران C-reavtive protein, Incidence, Type 2 diabetes, TLGS 11 16 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-4-14&slc_lang=fa&sid=fa M.M Ebrahim M محمد ابراهيمی mehrdad1879@yahoo.com 400031947532846003286 Yes Prevention of Metabolic Disorders Research Center, Research Institute, for Endocrine Sciences, Shaheed Beheshti University (MC), Tehran, POB 19395-4763 تهران، صندوق پستی 4763-19395، M. Tohidi مريم توحيدی 400031947532846003287 No F. Hadaegh فرزاد حدائق 400031947532846003288 No F. Azizi فريدون عزيزی 400031947532846003289 No

fa بررسی بروز مارکر سلولی nm23 در نئوپلاسم‌های خوش‌خيم و بدخيم تيروئيد به روش ايمونوهيستوشيمی غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original عوامل پيش‌آگهی دهنده‌ی متعددی در سرطان‌های تيروئيد نقش دارند که از جمله مهم‌ترين آن‌ها مرحله‌ی بالينی تومور و وجود يا عدم وجود متاستاز دوردست است. nm23 يک ژن سرکوبگر متاستاز است و نقش آن در بسياری از سرطان‌ها شناخته شده است. هدف اين مطالعه بررسی بروز مارکر سلولی nm23 به روش ايمونوهيستوشيمی ‌در تومورهای خوش‌خيم و بدخيم تيروئيد و ارتباط آن با اندازه‌ی تومور، تهاجم عروقی و کپسولی و درگيری گره لنفاوی است. مواد و روش‌ها: در يک مطالعه‌ی توصيفی، 200 نمونه از بلوک‌های پارافينی نئوپلاسم‌های تيروئيد مشتمل بر 38 تومور خوش‌خيم و 162 مورد تومور بدخيم (131 مورد کارسينوم پاپيلری، 12 مورد کارسينوم فوليکولر، 17 مورد کارسينوم مدولری و 2 مورد کارسينوم آناپلاستيک) از نظر بروز مارکر nm23 با ايمونوهيستوشيمی ‌به روش آويدين ـ بيوتين پراکسيداز بررسی شدند. بيش از 10% رنگ‌آميزی سيتوپلاسمی ‌در سلول‌های توموری به عنوان مورد مثبت تلقی شد. ارتباط بين بروز nm23 و اندازه‌ی تومور، تهاجم عروقی يا کپسولی و درگيری غدد لنفاوی با استفاده از آزمون آماری مجذور خی مورد بررسی قرار گرفت و سطح معنی‌دار آزمون‌ها 05/0=p در نظر گرفته شد. يافته‌ها: در آدنوم فوليکولر 40% موارد و در هرتل سل آدنوم 5/87% موارد nm23 مثبت بودند که تنها در آدنوم فوليکولر با افزايش اندازه‌ی تومور تعداد موارد مثبت nm23 افزايش يافت (04/0=P). فراوانی موارد مثبت nm23 در کارسينوم پاپيلری 2/67%، در کارسينوم فوليکولر 7/66% و در کارسينوم مدولری 7/64% بود که ارتباط معنی‌داری بين مثبت بودن nm23 و اندازه‌ی تومور، تهاجم عروقی، درگيری غده‌ی لنفاوی و تهاجم کپسول در هيچ‌کدام از تومورهای بدخيم به دست نيامد. در کارسينوم پاپيلری و مدولری ارزش اخباری منفی nm23 برای درگيری غدد لنفاوی بيش از 80% و در کارسينوم فوليکولر حساسيت و ارزش اخباری منفی nm23 برای تهاجم عروقی حدود 90% بود. نتيجه‌گيری: عدم ارتباط معنی‌دار بين nm23 با عواملی که دال بر تهاجم (و احتمالاً متاستاز) تومور است، نشان می‌دهد nm23 علی‌رغم نقش شناخته شده‌ی سرکوب متاستاز در بسياری از تومورها، احتمالاً نقش متفاوتی در سرطان‌های تيروئيد دارد که برای يافتن اين نقش به مطالعه‌های بيشتری نياز است. Introduction: Several prognostic factors affect the outcome of thyroid carcinomas including tumor stage and distant metastases. Nm23 is a metastasis suppressor gene and has a crucial role in the control of metastatic potential of several carcinomas. The aim of our study is to evaluate expression of nm23 marker in benign and malignant thyroid neoplasms using the immunohistochemistry method and to elucidate its relationship with tumor size, vascular or capsular invasion and lymph node involvement. Materials and methods: In a descriptive study, 200 paraffin blocks comprising of 38 benign and 162 malignant thyroid neoplasms stained with nm23 marker were studied. Cytoplasmic staining in more than 10% of cells was considered as positive. The relationship between nm23 and tumor size, vascular or capsular invasion, lymph node involvement was analysed using SPSS 11.5 software (p=0.05). Results: There was 40% positive incidence of nm23 in follicular adenoma, 87.5% in hurthle cell adenoma, 67.2% in papillary carcinoma, 66.7% in follicular carcinoma, and 64.7% in medullary carcinoma. In follicular adenoma, frequency of nm23 positive tumors was directly correlated to tumor size (p=0.04). There are no statistically significant correlation between nm23 and tumor size, vascular or capsular invasion or lymph node involvement in malignant thyroid neoplasms. In papillary and medullary carcinoma, negative predictive value of nm23 for lymphnode involvement was over 80%. Also in follicular carcinoma, sensitivity and negative predictive value of nm23 for vascular invasion were approximately 90%. Discussion: Lack of significant correlation between nm23 and tumor invasiveness (and probably metastasis) factors, demonstrate that although nm23 is a potentially metastasis suppressor gene, whereas in many other tumors it may play a different role in thyroid neoplasms, a role which necessitates further studies to be conducted. nm23، تيروئيد، نئوپلاسم، ايمونوهيستوشيمی Nm23, Thyroid, Neoplasm, Immunohistochemistry 339 344 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-4-4&slc_lang=fa&sid=fa M. Tavangar سيد محمد توانگر tavangar@ams.ac.ir 400031947532846003131 Yes بخش پاتولوژی بيمارستان دکتر شريعتی H. Moradi Tabriz هديه مرادی تبريز 400031947532846003132 No A. Rajabani افسانه رجبيانی 400031947532846003133 No B. Larijani باقر لاريجانی 400031947532846003134 No R. Heshmat رامين حشمت 400031947532846003135 No A. Lashkari آناهيتا لشکری 400031947532846003136 No KH. Adabi خديجه ادبی 400031947532846003137 No P. Azimi سيده پری سيما عظيمی 400031947532846003138 No

fa بررسی بروز نشانگر سلولی رتينوبلاستوم (Rb) در نئوپلاسم‌های خوش‌خيم و بدخيم تيروئيد غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original عوامل متعددی در پاتوژنز نئوپلاسم‌های تيروئيد نقش دارند. نقش موتاسيون ژن تضعيف‌کننده‌ی تومور Rb (رتينوبلاستوم) نيز در پاتوژنز بدخيمی تيروئيد مطرح شده است. هدف اين مطالعه بررسی ميزان بروز ژن Rb در تومورهای تيروئيد و ارتباط آن با ساير يافته‌های بالينی و ميکروسکوپی به منظور استفاده‌ی احتمالی از آن برای افتراق نئوپلاسم‌های خوش‌خيم از بدخيم تيروئيد و هم‌چنين به عنوان يک عامل پيش‌گويی‌کننده‌ی است. مواد و روش‌ها: در اين مطالعه‌ی مقطعی روی 200 نمونه از بلوک‌های پارافينی ثابت شده در فرمالين از ضايعه‌های تيروئيد شامل 39 مورد تومور خوش‌خيم و 161 مورد تومور بدخيم رنگ‌آميزی ايمونوهيستوشيمی ‌به روش آويدين ـ بيوتين پراکسيداز با استفاده از مارکر Rb – 1 انجام شد. واکنش هسته‌ای بيش از 10% در سلول‌های توموری به عنوان مورد مثبت تلقی شد. يافته‌‌ها: ميزان موارد مثبت Rb در آدنوم فوليکولار 2/74%، آدنوم هرتل‌سل 5/87%، کارسينوم پاپيلاری 2/46%، کارسينوم فوليکولار 7/66%، کارسينوم مدولاری 4/29% و کارسينوم آناپلاستيک 50% بود. 9/76% تومورهای خوش‌خيم و 9/45% تومورهای بدخيم Rb را با يک طرح هسته‌ای بروز دادند. اما در بروز ژن Rb بين آدنوم فوليکولار و کارسينوم فوليکولار تفاوت واضحی يافت نشد و ميزان بروز ژن Rb ارتباطی با وضعيت درگيری گره‌‌های لنفاوی و تهاجم عروقی يا کپسولی نداشت. نتيجه‌گيری: بروز ژن Rb در تومورهای خوش‌خيم به طور واضح بيشتر از تومورهای بدخيم بود (001/0=p) که اين رابطه در زنان معنی‌‌دار بود در حالی‌که در مردان چنين ارتباطی مشاهده نشد. به نظر می‌رسد غيرفعال شدن ژن Rb در پاتوژنز بدخيمی ‌در نئوپلاسم‌های تيروئيد نقش دارد و با توجه به شيوع بيشتر تومورهای تيروئيد در زنان شايد رنگ‌آميزی ايمونوهيستوشيمی‌ پروتئين Rb بتواند در افتراق بين تومورهای خوش‌خيم و بدخيم تيروئيد همراه با مورفولوژی کمک کننده باشد ولی در افتراق بين آدنوم فوليکولار و کارسينوم فوليکولار کمک‌کننده نيست. Introduction: Several factors are involved in the thyroid tumourigenic process. The role of Retinoblastoma (Rb) tumor suppressor gene mutation in thyroid carcinogenesis has been discussed. In this study we investigated the expression of Retinoblastoma gene in thyroid neoplasms and its association with clinical and histological findings, to evaluate its ability in distinguishing benign and malignant thyroid neoplasms and as a prognostic factor. Materials and Methods: The present cross sectional study investigated Avidin – Biotin immunohistochemistry using the Dako Rb – 1 clone in a series of 200 formalin – fixed, paraffin – embedded thyroid lesions, including 39 benign and 161 malignant neoplasms. Nuclear immunoreactivity in more than 10% of tumor cells was assessed as positive. Results: Rb was positive in 74.2% of follicular adenoma, 87.5% of hurthle cell adenoma, 46.2% of papillary carcinoma, 66.7% of follicular carcinoma, 29.4% of medullary carcinoma and 50% of anaplastic carcinoma. Overall Rb nuclear immunoreactivity was observed in 76.9% of benign tumors and 45.9% of malignant lesions. No significant difference in Rb expression between follicular adenoma and follicular carcinoma was seen also no association was found between Rb expression and invasiveness in malignant tumors. Conclusion: The results of this study indicate that Rb gene expression in benign thyroid tumors is significantly higher than in malignant ones (P=0.001), an association observed particularly in women. Rb gene inactivation is likely to play a role in malignant evolution of thyroid neoplasms and considering female predominance in thyroid tumors, Rb immunohistochemistry can potentially aid in the distinction between benign and malignant thyroid tumors in conjunction with morphology, but it is not helpful in differentiation between follicular adenoma and follicular carcinoma. تيروئيد، نئوپلاسم، خوش‌خيم، بد‌خيم، ژن رتينوبلاستوم، ايمونوهيستوشيمی Thyroid, Neoplasm, Benign, Malignant, Retinoblastoma gene, Immunohistochemistry 345 350 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-4-5&slc_lang=fa&sid=fa M. Tavangar سيدمحمد توانگر tavangar@ams.ac.ir 400031947532846003139 Yes خيابان کارگر، بيمارستان شريعتی زهرا مستخدمين حسينی 400031947532846003140 No باقر لاريجانی 400031947532846003141 No رامين حشمت 400031947532846003142 No وحيد حق پناه 400031947532846003143 No خديجه ادبی باويل عليايی 400031947532846003144 No آناهيتا لشکری 400031947532846003145 No

fa بررسی شدت آسيب‌های سلولی ناشی از تشعشع در بيماران مبتلا به سرطان ديفرانسيه‌ی تيروئيد درمان شده با يد راديواکتيو غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original با توجه به اينکه نارسايی‌هايی کروموزومی‌ ‌لنفوسيت‌ها به دنبال تشعشع می‌تواند خود را به صورت افزايش تعداد سلول‌های حاوی micro nuclei نمايان کند، در اين مطالعه از روش ايمونولوژی (micro nuclei assay) MNA برای ارزيابی صدمه‌های سيتوتوکسيک تشعشع به سلول‌های لنفوسيت خون محيطی استفاده شده است. يد راديواکتيو کاربرد‌های فراوانی اعم از تشخيص و درمان در پزشکی هسته‌ای دارد و از طرفی ميزان اشعه‌ی تابيده شده و اثرهای بيولوژيک آن بسيار بالاتر از تابنده‌های گاما است. با توجه به تأثير عوامل مختلفی همانند نوع تشعشع ، دوز و نژاد در حساسيت به تشعشع و با توجه به اينکه تاکنون مطالعه‌ی مشابهی در کشور ايران خارج از محيط آزمايشگاه و بالينی برای ارزيابی صدمه‌های سيتوتوکسيک تشعشع در بيماران مورد تجويز داروهای راديواکتيو انجام نشده است بررسی مربوطه انجام شد. مواد و روش‌ها: تعداد 22 بيمار مبتلا به کانسر ديفرانسيه‌ی تيروئيد که تحت درمان با 100 و يا 150 ميلی‌کوری يد 131 راديو‌اکتيو بودند، ارزيابی شدند. در اين روش لنفوسيت‌های خون محيطی بعد از کشت توسط روش‌های ايمونولوِِژيک جدا سازی شدند و با مقايسه‌ی تعداد مايکرونوکلئی‌های لنفوسيت‌های خون محيطی قبل و يک هفته بعد از درمان با يد راديواکتيو آسيب‌های کروموزومی ‌به طور غيرمستقيم ارزيابی شدند. يافته‌ها: متوسط تعداد مايکرونوکلئی‌ها در 100 لنفوسيت دو هسته‌ای در کل افراد مورد مطالعه قبل از درمان با يد راديواکتيو 2/2±3/6 عدد و يک هفته بعد از درمان 1/3±6/9 بود که اين تفاوت از نظر آماری معنی‌دار است (05/0p<). نتيجه‌گيری: دوز‌های بالای يد 131 راديواکتيو که برای درمان بعد از جراحی بدخيمی‌های تيروئيدی به کار می‌رود می‌تواند منجر به ايجاد شکستگی‌های کروموزومی‌ می‌شود و ميزان سلول‌های لنفوسيت حاوی مايکرونوکلئی را به عنوان يک مارکر غيرمستقيم نارسايی‌های کروموزومی ‌افزايش می‌دهد که می‌توانند زمينه‌ای برای ايجاد ترانسلوکاسيون‌های بعدی باشند. متوسط افزايش در تعداد لنفوسيت‌های حاوی ميکرونوکلئی بعد از درمان به نسبت قبل در مطالعه‌ی ما به نسبت چند مطالعه‌ی معدود و مشابه ديگر متفاوت بود که می‌تواند بيانگر تأثير عوامل مداخله‌گر ديگری اعم از نژاد در ميزان حساسيت به تشعشع در افراد مختلف باشد. Abstract Introduction: Cytological radiation damage to lymphocytes can result in augmentation of cells with micronuclei. In this study we investigated cytological radiation damage to peripheral blood lymphocytes using the micronuclei assay (MNA) method. Considering the value of Iodine-131 in diagnostic and therapeutic nuclear medicine and high absorbed dose of I131 radioiodine in comparison with gamma emitters and the effect of type of radiation, dose and species on radiosensitivity of patients, this study was conducted. To evaluating the cytological radiotoxicity of therapeutic radiotracers such as radioiodine I131. Materials and Methods: We studied 22 patients with differential thyroid carcinoma who were referred for treatment with 100 or 150 mci I131. Before and one weak after treatment the peripheral lymphocytes were harvested and isolated by a cytological method and assayed for frequency of micronuclei as a marker of cytological radiotoxicity. Results: The means of micronuclei in one hundred binuclear lymphocytes were 6.3±2.2 before treatment and and 9.6±3.1 after treatment, differences in the number of micronuclei being statistically significant (p value <0.05). Conclusions: High doses of radioiodine therapy used after surgery for differentiated thyroid carcinoma can increase micronuclei among peripheral lymphocytes as an indirect marker of chromosomal aberrations and cytotoxic radiation damage. ميکرونوکلئی، کانسر تيروئيد، يد درمانی، لنفوسيت، تشعشع ، نارسايی کروموزومی، آسيب سلولی Thyroid carcinoma, Radioiodine therapy, Mmicro nuclei, Lymphocyte, Radiation, Chromosomal aberration, Ccytotoxic damage 351 356 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-4-6&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa A. Hooman عارف هومن dr_arefhooman@yahoo.com 400031947532846003156 Yes تهران، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی ـ درمانی شهيد بهشتی، بيمارستان طالقانی، بخش پزشکی هسته‌ای M. Mogharrabi مهدی مقربی 400031947532846003157 No N. Mosaffa نريمان مصفا 400031947532846003158 No F. Tabeie فرج تابعی 400031947532846003159 No B. Shafiee بابک شفيعی 400031947532846003160 No E. Neshandar Asli عيسی نشاندار اصلی 400031947532846003161 No

fa ميزان بروز شکستگي‌هاى لگن ناشى از استئوپروز در شهر زنجان در سال‌هاى 83 ـ 1382 غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original مقدمه: شکستگى لگن (هيپ) از عوارض جدى و خطرناک استئوپوروز است که به عنوان يک مشکل مهم بهداشتى شناخته شده است. اين مشکل 20% از تخت‌هاى بخش ارتوپدى را در بيشتر کشورهاى دنيا به خود اختصاص داده است و هزينه‌هاى زيادى را به جوامع تحميل مي‌کند. با توجه به کمبود اطلاعات آمارى در کشور، برآن شديم تا بروز شکستگى هيپ را در زنجان هماهنگ با طرح ملى استئوپوروز در ايران بررسى کنيم. مواد و روش‌ها: در اين مطالعه پرونده‌ى همه‌ى کساني‌که از فروردين 1382 تا اسفند 1383 با تشخيص نهايى شکستگى هيپ (اينترتروکانتريک، ساب تروکانتريک، تروکانتريک و گردن فمور) از بيمارستان شفيعيه‌ى زنجان ـ که تنها مرکز ارجاعى شکستگى هيپ در اين استان است‌ـ ترخيص شده بودند، بررسى شد. يافته‌ها: از کل 490 مورد شکستگى هيپ، 337 مورد شکستگى، قابل انتساب به استئوپروز و نامتناسب با تروماى وارد شده بودند. از بين شکستگي‌هاى قابل انتساب به استئوپروز 69/57% شکستگي‌ها در مردان و 42/41% شکستگي‌ها در زنان رخ داده بود، که اغلب ساکن شهر بودند. (1/61%) حداکثر فراوانى شکستگي‌ها در گروه سنى 79-70 بوده و متوسط سن شکستگى 24/71 بود. (34/71 در مردان و 09/71 در زنان). 8/58% شکستگي‌ها در اثر زمين خوردن ساده يا سقوط از پله رخ داده بود. 27% شکستگي‌‌ها در فصل زمستان رخ داده بود ولى از نظر فصل وقوع شکستگى تفاوت معني‌دارى در بين فصول مشاهده نشد. متوسط طول مدت اقامت در بيمارستان 12/8 روز بود. از 337 شکستگى قابل انتساب به استئوپروز ميزان مرگ در بيمارستان 45/4% بود. برخلاف بسيارى از گزارش‌هاى شکستگى هيپ در دنيا که طبق آن‌ها شکستگى در زنان شايع‌تر است، در اين مطالعه‌ شکستگى در همه‌ى ‌گروه‌هاى سنى در مردان بيشتر از زنان بود. گر چه اين اختلاف در گروه‌هاى سنى از نظر آمارى معني‌دار نبود در کل، اختلاف معني‌دارى در بروز شکستگى بين زن و مرد مشاهده شد که مشابه يافته‌هاى مطالعه‌ى دکتر معيرى و همکاران در مورد اپيدميولوژى شکستگى هيپ در ايران است. نتيجه‌گيري: با توجه به اينکه 50% شکستگي‌ها قبل از 70 سالگى رخ داده بود به نظر مي‌رسد مداخله‌هاى زودرس براى پيشگيرى از استئوپروز به خصوص در مردان نياز است و علت اين مسأله که شکستگي‌هاى استئوپروتيک در مردان شايع‌تر است، بررسي‌هاى بيشترى را مي‌طلبد. Abstract Introduction: Hip fracture, the most serious complication of osteoporosis, imposes a heavy finanicial burden for treatment on any health system, and accounts for more than 20% of orthopedic beds in many countries. The aim of this study was to determine the incidence rate of hip fracture in Zanjan, Iran over a period of two years, (March 21, 2003 to March 21, 2005). Materials and Method: In this study, we assessed all cases discharged with final diagnosis of hip fracture (Intertrochanteric, Subtrochanteric, Trochanteric and neck fracture) in Zanjan shafiyeh hospital, which is the only referal center for hip fracture in Zanjan province. Results: Of 490 cases of hip fractures, admitted in the last two years, 337 cases were attributable to osteoporosis 57.9% of fractures were in males and 42.1% were in females. Most of the cases were urban residents. The highest incidence rate was observed in the group 70-79 year age group, mean age being 71.24 years, (71.34 -males and 71.09 yr- females). Causes of 58.8% of fractures were simple falls or falls from stairs 27% of fractures occurred in winter but there was no significant difference between seasons. The average time of hospitalization was 8.12 days. In the osteoporotic fracture group, hospital mortality rates were 4.45%. Conclusion: In most reports worldwide, hip fracture is more prevalent in women, whereas in our study, hip fracture in all age groups was more prevalent in men. Since 50% of fractures occurred before the age of 70, early interventions for prevention of osteoporosis, particularly in men are necessary. Prevalence of osteoporotic fracture in men needs further study. شکستگى هيپ، استئوپروز، گذشته‌نگر، زنجان Hip fracture, Osteoporosis, Incidence, Retrospective, Zanjan 357 364 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-4-7&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa M. Valizadeh مجيد ولی‌زاده mvalizadeh47@yahoo.com 400031947532846003242 Yes زنجان، دانشکده‌ی پزشکی، معاونت آموزش باليني؛ دکتر مجيد ولی‌زاده L. Hamzelou ليلا حمزه‌لو 400031947532846003243 No M. Setareh مهران ستاره 400031947532846003244 No N. Mosavy Nasab نورالدين موسوی نسب 400031947532846003245 No

fa ارتباط سطح سرمى ‌ويتامين D و تراکم استخوان در زنان يائسه غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original مقدمه: يافته‌هاى متناقضى در مورد نقش ويتامين D در تعيين تراکم استخوان (BMD)، به ويژه در موارد کمبود خفيف‌تر ويتامين D وجود دارد. هدف از مطالعه‌ى حاضر، بررسى ارتباط احتمالى ويتامين D و BMD در يک مطالعه‌ي‌ جمعيتى در زنان يائسه‌ى سالم بود. مواد و روش‌ها: 245 زن يائسه که به طور تصادفى از طرح قند و ليپيد تهران انتخاب شده بودند، با محدوده سنى 40 تا 80 سال مورد مطالعه قرار گرفتند. BMD مهره‌هاى کمرى و پروگزيمال استخوان فمور توسط روش dual X-ray absorptiometry اندازه‌گيرى شد. علاوه بر اطلاعات دموگرافيک و تن‌سنجى، سطوح سرمى ‌ويتامين D، پاراتورمون (PTH)، کلسيم، فسفر و آلکالن فسفاتاز تعيين شد. از آناليزهاى دومتغيره و چند متغيره براى بررسى ارتباط ويتامين D، BMD و ساير متغيرهاى بالينى و بيوشيميايى استفاده شد. يافته‌ها: ميانگين سن 7±58 و مدت زمان يائسگى 8/6±4/9 سال بود. ميانگين ويتامين D سرم ng/mL 9/24±3/29 بود. در مجموع 2/5٪ (13=n) و 6/37٪ (92=n) زنان سطوح ويتامين D به ترتيب کمتر از ng/mL 10 و ng/mL 20-11 داشتند. ويتامين D با LnPTH‌ ارتباط معکوس داشت (01/0<p، 25/0- =r). پس از آناليزهاى دو متغيره و چند متغيره به دنبال تعديل کردن بر اساس سن، سال‌هاى سپرى شده از يائسگى، نمايه‌ى توده‌ى بدن (BMI)، کلسيم و LnPTH، هيچ ارتباطى بين ويتامين D و BMD در هيچ يکاز محل‌هاى اندازه‌گيرى BMD مشاهده نشد. در آناليزهاى چند متغيره، BMD علاوه بر سن و BMI، در گردن فمور و نه در محل‌هاى ديگر با LnPTH نيز ارتباط معکوس نشان داد. نتيجه‌گيري: مطالعه‌ى حاضر ارتباطى بين ويتامين D با ميزان تراکم استخوان در زنان يائسه نشان نداد. Abstract Introduction: There are inconsistent data regarding the role of vitamin-D in determining bone mineral density (BMD) especially in less severe vitamin-D deficiency. The aim of this study was to investigate the possible association between 25(OH)D and BMD in healthy free-living postmenopausal women in a population-based study. Materials and Methods: We enrolled 245 postmenopausal women, aged between 40 to 80 years, randomly selected from the Tehran Lipid and Glucose Study. Measurements of BMD were taken at the lumbar spine and upper femur by dual X-ray absorptiometry additional to demographic and anthropometric data, serum 25(OH)D, PTH, calcium, phosphorus and alkaline phosphatase were measured according to the currently used laboratory methods. Bivariate and multivariate analyses were used to explore the association between 25(OH)D, BMD and other clinical and biochemical variables. Results: Mean age and duration of menopause were 58±7 and 9.4±6.8 years, respectively 25(OH)D (29.3±24.9 ng/ml) was <10 ng/ml and 11-20 ng/ml in 5.2% (n=13) and 37.6% (n=92) of women, respectively 25(OH)D correlated inversely with LnPTH (r=-0.25, p<0.01). However no association was found between 25(OH)D level and BMD at any of the skeletal scanning sites in bivariate analysis or multiple linear regression analyses, after adjusting for age, years since menopause, body mass index (BMI), calcium and LnPTH. In the multivariate analyses, BMD correlated inversely with LnPTH, in addition to age and BMI (R2=20%, p=0.03) only in femoral neck, but not at any other sites. Conclusion: This study showed no association between 25(OH)D and BMD in postmenopausal women. ويتامين D، تراکم توده‌ى استخوان (BMD)، پاراتورمون (PTH)، يائسه، پوکى استخوان Vitamin D, Bone mineral density, Parathormone (PTH), Postmenopausal women, Osteoporosis 365 373 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-4-8&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa F Hosseinpanah فرهاد حسين‌پناه : fhospanah@ endocrine.ac.ir 400031947532846003238 Yes تهران، صندوق پستی 4763-19395، دکتر فرهاد حسين‌پناه؛ M Rambod مهدی رامبد 400031947532846003239 No HR Ghafari حامدرضا غفاری 400031947532846003240 No F Azizi فريدون عزيزی 400031947532846003241 No

fa تعيين حدنصاب (cutpoint) دور کمر در ارتباط با فشار خون در جمعيت ايرانی غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original مقدمه: با شيوع روزافزون بيماری‌های قلبی ـ عروقی به عنوان علت عمده‌ی مرگ و مير لازم است شاخص‌هايی برای شناسايی عوامل خطرساز اين بيماری‌ها از جمله فشار خون تعيين شود. اندازه‌ی دور کمر يکی ازشاخص‌های شناسايی فشار خون می‌باشد. از آنجا که نژادهای مختلف حدنصاب‌های مختلف دور کمر را در ارتباط با فشار خون دارند، لازم است که حدنصاب مناسب دور کمر در ارتباط با فشار خون در ايرانی‌ها مشخص شود. مطالعه‌ی حاضر برای تعيين حدنصاب (cutpoint) دور کمر در ارتباط با فشار خون می‌باشد. مواد و روش‌ها: 83772 نفر شامل 41775 مرد و 41997 نفر زن از افراد 18 سال و بالاتر ساکن در شهرها و روستاهای کل کشور به روش خوشه‌ای انتخاب شدند. دور کمر افراد به سانتی‌متر توسط افراد آموزش ديده تعيين شد. عوامل خطرساز بيماری‌ها قلبی ـ عروقی در اين افراد با استفاده از شرح حال، مصاحبه و پر کردن پرسشنامه توسط افراد آموزش ديده و معاينه‌های کامل شامل اندازه‌گيری فشار خون، قد، وزن،BMI و نيز آزمايش‌های کلسترول و قندخون انجام شد. يافته‌ها: حدنصاب دور کمر برای شناسايی فشار خون با استفاده از آناليز منحنی روک در ارتباط با فشار خون cm89 برای مردان و cm 93 برای زنان در جمعيت ايرانی تعيين شد. حدنصاب برای مردان در محدوده 83 تا 7/90 و برای زنان 5/84 تا 95 در گروه‌های سنی مختلف بود. نتيجه‌گيری: يافته‌های اين مطالعه نشان داد که حدنصاب دور کمر برای پيش‌بينی ايجاد فشار خون در ايرانی‌ها از ساير آسيايی‌هابيشتر بوده و مشابه مقادير پيشنهاد شده در جمعيت‌های سفيدپوست است. Introduction: Cardiovascular disease is the most important reason for mortality in many countries, and because of its increasing prevalence, it is vital to recognize the related risk factors. Hypertension is a major risk factor for CVD. Waist circumference (WC) cut point is a simple way to recognize hypertension. WC cut off points vary for different races, making it nessecary to determine WC cut off points in Iranians. This study was conducted to determine the waist circumference cut off in related to hypertension in Iran. Methods and Materials : We enrolled 83772 individuals, 41775 men and 41997 women, aged eighteen years and older from cities and villages throughout the country. The cut off point for waist circumference was determined and exams for blood glucose and COL, TG was done. Results: Cut off points for waist circumference were determined for hypertension using the ROC curve analysis, yielding 89 cm for men and 93 cm for women. Conclusion: These results showed that the cut off point for WC in Iran is higher than other Asians and is more similar to whites the present study shows that waist is ciruimference a strong determinant in relation to hypertension. فشار خون، دور کمر، BMI، حدنصاب (cutpoint) Hypertansion, Waist, BMI, Cut 0ff 375 382 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-4-9&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa A Talaei افسانه طلايی afsanehtalaei@yahoo.com 400031947532846003233 Yes : اصفهان- خيابان خرم-مرکز تحقيقاتی ـ درمانی صديقه‌ی طاهره، مرکز تحقيقات غدد درون‌ريز و متابوليسم، دکتر افسانه طلايی M Amini مسعود امينی 400031947532846003234 No S Alikhani سيامک عاليخانی 400031947532846003235 No A Delavari عليرضا دلاوری 400031947532846003236 No A Mahdavi عليرضا مهدوی 400031947532846003237 No

fa شيوع بالاى ديابت و اختلالات تحمل گلوکز در جامعه‌ى شهرى بالاى 20 سال تهران: ارايه‌ى يک راهکار مؤثر براى غربالگرى ديابت پنهان غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original مقدمه: هدف از اين مطالعه تعيين شيوع ديابت (جديد و از قبل تشخيص داده شده)، قند ناشتاى مختل (IFG)، تحمل گلوکز مختل (IGT) و ترکيب IFG و IGT (IFG/IGT) و ارايه‌ى يک راهکار مؤثر براى غربالگرى ديابت تازه تشخيص داده شده (پنهان) در يک نمونه‌ى بزرگ جمعيت شهر تهران بود. مواد و روش‌ها: در يک جمعيت 9519 نفرى از شرکت کنندگان بالاى 20 سال مطالعه‌ى قند و ليپيد تهران، شيوع استاندارد شده‌ى ديابت و ديگر گروه‌هاى دچار اختلال تحمل گلوکز بر اساس معيارهاى سال 2003 انجمن ديابت آمريکا تعيين شد. تعداد غربالگرى مورد نياز (NNTS) براى تشخيص يک فرد مبتلا به ديابت پنهان با استفاده از مدل‌هاى رگرسيون لجستيکى به دست آمد. يافته‌ها: شيوع ديابت تشخيص داده شده و پنهان، IFG، IGT و IFG/IGT در مردان به ترتيب 1/8، 1/5، 7/8، 4/5 و 0/4% و در زنان به ترتيب 0/10، 7/4، 3/6، 6/7 و 5/4% بود. ديابت پنهان با سابقه‌ى فاميلى ديابت، نمايه‌ى توده‌ى بدن (BMI) بالا (Kg/m² 25 (≥، چاقى شکمى، تري‌گليسريد بالا، فشارخون بالا و HDL کلسترول پايين به طور معني‌دارى مرتبط بود. در مرد‌ها ترکيبى از BMI بالا، فشارخون بالا و سابقه‌ى فاميلى ديابت منجر به NNTS 6/1 (7/1-5/1: CI95%( و در زنان وجود سابقه‌ى فاميلى ديابت و چاقى شکمى ‌منجر به NNTS 2/2 (4/2-1/2: CI95%( شد. نتيجه‌گيري: تقريباً 32% از جمعيت بزرگسالان تهرانى ديابت يا درجه‌هايى از اختلال تحمل گلوکز داشتند. نزديک به 40% کل ديابتي‌ها از ديابت خود اطلاع نداشتند. به نظر مي‌رسد غربالگرى افراد با سابقه فاميلى ديابت، BMI بالا، چاقى شکمى ‌و فشارخون بالا براى تشخيص ديابت پنهان بازدهى بالايى دارد. Introduction: The aim of this study was to determine the prevalences of diagnosed and undiagnosed diabetes mellitus, impaired fasting glucose (IFG), impaired glucose tolerance (IGT), and combined IFG/IGT and to develop an effective screening strategy for undiagnosed diabetes in a large urban Iranian community. Materials and Methods: The study population included 9,519 participants of the Tehran Lipid and Glucose Study, aged ≥ 20 years, with full relevant clinical data. Age-standardized prevalence of diabetes and glucose intolerance categories were reported according to the 2003 American Diabetes Association definitions. The numbers needed to screen (NNTS) to find one person with undiagnosed diabetes were estimated from age-adjusted logistic regression models. Results: The prevalences of diagnosed and undiagnosed diabetes, isolated IFG, isolated IGT, and combined IFG/IGT were 8.1%, 5.1%, 8.7%, 5.4% and 4.0% in men and 10%, 4.7%, 6.3%, 7.6%, and 4.5% in women respectively. Un-diagnosed diabetes was associated with family history of diabetes, increased body mass index (BMI ≥ 25 kg/m2), abdominal obesity, hypertriglyceridemia, hypertension and low HDL-C levels. Among men, a combination of increased BMI, hypertension, and family history of diabetes led to an NNTS of 1.6 (95%CI: 1.57-1.71) and among women a combination of family history of diabetes and abdominal obesity, yielded an NNTS of 2.2 (95%CI: 2.1-2.4). Conclusions: Approximately 32% of Tehranian adults had either diabetes or some degree of other glucose tolerance abnormalities. Nearly 40% of total cases with diabetes were undiagnosed. Screening individuals with family history of diabetes, BMI25 kg/m2, abdominal obesity and hypertension may have substantial advantages. Type 2 diabetes, IFG, IGT, Undiagnosed diabetes, Screening 383 391 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-4-10&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa F Hadaegh فرزاد حدائق fzhadaegh@ endocrine.ac.ir 400031947532846003228 Yes نشانی مکاتبه‌ی نويسنده‌ی مسئول: تهران، صندوق پستی 4763-19395؛ دکتر فرزاد حدائق M Bozorgmanesh محمدرضا بزرگ ‌منش 400031947532846003229 No H Harati هادی هراتی 400031947532846003230 No N Saadat نويد سعادت 400031947532846003231 No F Azizi فريدون عزيزی 400031947532846003232 No

fa آکرومگالی، آدنوم ترشح‌کننده‌ی هورمون رشد، جراحی ترانس‌اسفنوئيدال غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original مقدمه: آکرومگالی يک بيماری چند سيستمی با موربيديتی بالا همراه با کاهش طول عمر بيماران می‌باشد. در مطالعه‌ی حاضر يافته‌های جراحی ترانس‌اسفنوئيدال در 95 بيمار با ميکرو يا ماکروآدنوم هيپوفيز که در طول 9 سال در بخش جراحی اعصاب بيمارستان شهدای تجريش مورد عمل قرار گرفته‌ بودند، بررسی شده است. مواد و روش‌ها: مطالعه به صورت Case series روی تمام بيمارانی که با تشخيص آکرومگالی از ابتدای سال 1376 تا پايان سال 1384 در بخش جراحی مغز و اعصاب بيمارستان شهدای تجريش بستری و از طريق ترانس‌اسفنوئيدال تحت عمل جراحی قرار گرفته‌ بودند انجام شده است. تشخيص بيماری با علايم بالينی، بررسی هورمونی، CT اسکن و MRI غده‌ی هيپوفيز با تزريق به صورت ديناميک تأييد شد. يافته‌‌ها: 48 بيمار زن و 47 مرد با ميانگين سنی 12±2/39 سال و نسبت 1/1 بررسی شدند. شايع‌ترين تظاهر بالينی بزرگی انتها‌ها و صورت و طول مدت بيماری از شروع علايم تا تشخيص از 10 ماه تا 25 سال با ميانگين 43±46 ماه بود. 70 مورد ماکروآدنوم و 25 مورد ميکروآدنوم بودند که همه تحت عمل ترانس‌اسفنوئيدال قرار گرفتند. مرگ و مير وجود نداشت و موربيديتی شامل ديابت بی‌مزه‌ی موقت در 80 مورد و دايم در يک بيمار، رينوره‌ی مايع مغزی نخاعی در 11 مورد و 4 مورد مننژيت بود که همگی با درمان طبی بهبود يافتند. 79 بيمار مورد پی‌گيری داشتند که ميانگين مدت پی‌گيری 12±13 ماه بود. براساس GH کمتر از mL/ng 5 بهبودی و بروز درمان در 64% بيماران (76% در ميکروآدنوم‌ها و 62% در ماکروآدنوم‌ها) و بر اساس GH کمتر از ng/mL5/2 در 51% موارد (65% در ميکروآدنوم‌ها و 44% در ماکروآدنومها) مشاهده شد. در 5 مورد عود بيماری در فواصل زمانی 1 الی 4 سال مشاهده شد که در 4 مورد با عمل جراحی مجدد ترانس اسفنوئيدال کنترل شد و يک مورد نيز مورد راديوتراپی قرار گرفت. نتيجه‌گيری: جراحی ترانس‌اسفنوئيدال يک روش مناسب برای درمان بيماران مبتلا به آکرومگالی محسوب می‌شود Introduction: Acromegaly, a multisystem disease, produced by growth hormone (GH) secreting pituitary adenomas, has devastating effects shortening life expectancy thus control of the disease is vital. Surgical removal of adenomas is the primary and standard treatment in these patients. In this study, results of trans-sphenoidal surgery in 95 patients admitted consecutively to the Shohada-e Tadjrish Hospital, over 9 years beginning 1996, were analyzed. Materials and Methods: Data were collected retrospectively from files of all patients admitted to our hospital, over 9 years, and operated using a trans-sphenoidal approach. Clinical and radiological evaluations were reviewed and intra-operative findings, postoperative complications, immediate hormonal assay results and long term follow ups were analyzed. Results: Forty eight patients were female and 47 male (1/1 ratio) with mean age of 39.2 ± 12 years. Acromegalic features were present in almost every patient with a mean duration of 46 ± 43 months. Macroadenomas were discovered in 70 patients and microadenomas in the other 25 there was no mortality. Postoperative complications were as follows: Temporary DI in 80, CSF rhinorrhea in 11 and meningitis in 4 (all were managed conservatively with only one case of permanent DI) 79 patients had follow up (mean 13±12 months) 64% of patients (76% of microadenomas and 62% of macroadenomas) had remission (post-operative GH < 5 ng/mL), but with remission criteria of GH < 2.5 ng/mL there was 51% remission rate (65% of microadenomas and 44% of macroadenomas). In five patients, following initial surgery, there was recurrence after 1 to 4 years, which was controlled in 4 of with a second trans-sphenoidal surgery, with the remaining one case being referred for radiotherapy. آکرومگالی، آدنوم ترشح‌کننده‌ی هورمون رشد، جراحی ترانس‌اسفنوئيدال Acromegaly, GH secreting pituitary adenoma, Trans-sphenoidal surgery 393 397 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-3-12&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa M Shirvani منوچهر شيروانی dmshirvani@yahoo.com 400031947532846003226 Yes تهران، ميدان تجريش، بيمارستان شهدا، دکتر منوچهر شيروانی K Taherzadeh کريم طاهرزاده 400031947532846003227 No

fa اثر مصرف آب انار بر فشارخون افراد مبتلا به ديابت نوع 2 غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original مقدمه: اغلب بيماران مبتلا به ديابت در طول زمان به فشار خون بالا مبتلا می‌شوند. آب انار دارای خواص آنتی‌اکسيدانی و ضد آترواسکلروزی است. اين مطالعه با هدف تعيين تأثير مصرف آب انار بر فشارخون افراد مبتلا به ديابت نوع 2 انجام شد. مواد و روش‌ها: اين کارآزمايی بالينی تصادفی در 61 بيمار (4/8±9/54 ساله) مبتلا به ديابت نوع 2 مراجعه‌کننده به بنياد امور بيماری‌ها خاص و انجمن ديابت ايران در سال 1384، در دو گروه تصادفی مورد مداخله (30 نفر) و شاهد (31 نفر)، انجام شد. افراد مورد مداخله به مدت 6 هفته روزانه 200 ميلی‌ليتر آب انار خالص بدون هيچ افزودنی دريافت کردند. پرسشنامه‌های اطلاعات عمومی، بسامد خوراک نيمه کمّی و يادآمد خوراک 24 ساعته از طريق مصاحبه‌ی حضوری گرفته شد اندازه‌گيری فشار خون و تن سنجی پيش و پس از مداخله انجام شد. آناليز آماری با استفاده از برنامه SPSS و آزمون‌های تی زوجی، تی، مجذور خی و آناليز کوواريانس انجام شد. يافته‌ها: ميانگين نمايه‌ی توده‌ی بدن، مواد مغذی دريافتی، نوع داروهای مصرفی و فعاليت بدنی بيماران در طول مطالعه تغييری نداشت. اختلاف آماری معنی‌داری بين ميانگين فشارخون سيستولی (001/0>(P و دياستولی (05/0>(P پيش با پس از مداخله در گروه مصرف کننده‌ی آب انار مشاهده شد. هم‌چنين در گروه مصرف کننده‌ی آب انار در مقايسه با گروه شاهد کاهش معنی‌داری در فشار خون سيستولی (02/0>p ) و دياستولی (03/0>p) مشاهده شد. نتيجه‌گيری: با توجه به اثر آب انار در کاهش فشارخون سيستولی و دياستولی در بيماران مبتلا به ديابت نوع 2 می‌توان آب انار را برای پيشگيری از فشار خون بالا در اين بيماران توصيه نمود. Introduction: Diabetes causes hypertension in most diabetic patients. Pomegranate juice is known to have antioxidant and antiatherosclerotic properties the purpose of this study was to determine the effects of pomegranate juice consumption on blood pressure of type 2 diabetic patients. Materials and Methods: In 1384, in a randomized clinical trial study, 61 diabetic patients (54.9±8.4 years old), attending the Special Diabetic Affairs Foundation and the Iranian Diabetic Society, were recruited, and were randomly allocated to either the pomegranate juice consumption or the control group. Patients in the pomegranate juice group consumed 200ml of pomegranate juice (sugar or additives free) daily for six weeks. The questionnaires for general characteristics, semi-quantitative food frequency and 24-hour food recall were completed by interview. Blood pressure and anthropometric measurements, including weight and height, were measured at baseline and at the end of the study. SPSS software was used for data analysis and Paired T-test, Independent T-test, Covariance analysis and Chi Square test were conducted. Results: The mean body mass index, nutrients and fiber intake, drug intake and physical activity of patients did not change during the study. In the pomegranate juice consumption group, the mean systolic blood pressure (P< 0.001) and diastolic blood pressure (P< 0.05) were significantly decreased compared with baseline. The mean systolic blood pressure (P< 0.02) and diastolic blood pressure (P< 0.03) were significantly different between the pomegranate and control groups after intervention. Conclusion: Considering the positive effect of pomegranate juice consumption in reducing systolic and diastolic blood pressure in diabetic type 2 patients it may be recommended for hypertension prevention in these patients. آب انار، ديابت نوع 2، فشارخون Pomegranate juice, Diabetes type 2, Hypertension 399 405 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-3-13&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa G Sohrab گلبن سهراب 400031947532846003220 Yes G Sotoodeh گيتی ستوده gsotodeh@tums.ac.ir 400031947532846003221 No هران، خيابان قدس، خيابان پورسينا، دانشگاه علوم پزشکی تهران، دانشکده‌ی بهداشت و انستيتو تحقيقات بهداشتی، بخش تغذيه و بيوشيمي؛ دکتر گيتی ست� F Siasi فريدون سياسی 400031947532846003222 No T Neiestani تيرنگ نيستانی 400031947532846003223 No A Rahimi عباس رحيمی 400031947532846003224 No M Chamari مريم چمری 400031947532846003225 No

fa اثر منيزيم خوراکی بر انقباض‌پذيری آئورت ايزوله‌ی موش‌های ديابتی شده با استرپتوزوتوسين غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original مقدمه: گروهی از بررسی‌ها نشان می‌دهند که کمبود منيزيم در عوارض قلبی ـ عروقی مرتبط با ديابت شيرين نقش دارد. از اين رو، در اين مطالعه اثر طولانی‌مدت مصرف خوراکی منيزيم در پاسخ‌دهی آئورت ايزوله به کلريد پتاسيم و فنيل‌افرين بررسی گرديد. مواد و روش‌ها: 60 عدد موش صحرايی نر با نژاد ويستار (250-180 گرم) به دو دسته‌ی ديابتی و دو دسته‌ی شاهد تقسيم شدند. يک گروه از هر دسته حيوانات ديابتی و سالم سولفات منيزيم اضافه شده در آب آشاميدنی و گروه ديگر تنها آب معمولی دريافت کردند. در انتهای 8 هفته، آئورت سينه‌ای با دقت جدا، به حلقه‌های 3-2 ميلی‌متری تقسيم و به حمام بافت منتقل گرديد. پس از آن بافت در معرض غلظت‌های 10، 20، 40، 60، 80 ميلی‌مولار کلريدپتاسيم و نيز غلظت‌هاي9-10، 8-10،7-10، 6-10،5-10 مولار فنيل‌افرين به صورت تجمعی قرار گرفت و پاسخ‌های انقباضی با استفاده از ترانس ديوسر ايزومتريک ثبت شد. هم‌چنين در طول اين مدت، هر 2 هفته يک‌بار، از حيوانات برای اندازه‌گيری گلوکز پلاسما خونگيری به عمل آمد. يافته‌ها: پاسخ‌های انقباضی عروق به کلريدپتاسيم و فنيل‌افرين در گروه کنترل به طور معنی‌داری بالا‌تر از گروه ديابتی بود (05/0P<) و تفاوت معنی‌داری بين موش‌های درمان‌ شده با منيزيم و موش‌های درمان نشده، يافت نشد. داده‌های حاصل از حداکثر پاسخ انقباضی عروق به به کلريد پتاسيم 31/0±91/2، 18/0±79/2، 16/0±37/2 و 11/0±42/2 و بيشترين پاسخ به فنيل‌افرين 17/0±25/3، 25/0±12/3، 33/0±57/2 و 21/0±73/2 (گرم به ازای ميلی‌مترمربع) به ترتيب در گروه‌های شاهد، شاهد دريافت‌کننده‌ی منيزيم، ديابتی و ديابتی دريافت‌کننده‌ی منيزيم بوده است. از سوی ديگر، بين موش‌های درمان شده با منيزيم و موش‌های درمان نشده تفاوت معنی‌داری در گلوکز پلاسما مشاهده نشد. نتيجه‌گيری: مصرف خوراکی منيزيم به مدت 8 هفته تأثير قابل ملاحظه‌ای در انقباض‌پذيری آئورت ايزوله‌ی مدل تجربی ديابت نوع 1 ندارد. Introduction: Some studies suggest that magnesium deficiency contributes to the cardiovascular complications associated with diabetes mellitus. Hence the present study investigated the effects of orally administrated magnesium on isolated aorta contractility in response to KCl and Phenylephrine (Phe). Materials and Methods: Sixty male Wister rats (180–250 g) were divided into two diabetic and two control groups. One sub group of each received magnesium sulfate in their drinking water, while two other groups, had only tap water. After 8 weeks, thoracic aorta was isolated, cut into 2-3 mm rings and mounted in an organ bath. The tissue was then exposed to cumulative doses of KCl (10, 20, 40, 60 and 80mM) and Phe (10-9, 10-8, 10-7, 10-6, and 10-5M) and contractions were measured by an isometric transducer. During the mentioned time, fasting blood samples were drawn every 2 weeks to measure plasma glucose level. Results: Vasoconstrictive responses to KCl and Phe were significantly higher in control groups, compared to diabetic groups (P<.05) and there were no significant differences between Mg-treated and non Mg-treated rats. Maximal contractions to KCl were 2.91±0.31, 2.79±0.18, 2.37±0.16 and 2.42±0.11 and the maximal responses to Phe were 3.25±0.17, 3.12±0.25, 2.57±0.33and 2.73±.21 in control, Mg-treated control, diabetes and Mg-treated diabetic groups, respectively. No significant difference was found in plasma glucose between Mg-treated groups and non mg-treated groups. Conclusion: Oral administration of magnesium for 8 weeks has no effect on isolated aorta contractility in diabetic rats. منيزيم، آئورت سينه‌ای، موش صحرايی، ديابت, استرپتوزوتوسين Magnesium, Thoracic aorta, Rat, Diabetes, Streptozotocin 407 413 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-3-14&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa E Noursadeghi الهام نورصادقی 400031947532846003215 No A Ghasemi اصغر قاسمی 400031947532846003216 No M Hedayati مهدی هدايتی 400031947532846003217 No M Azarnia مهناز آذرنيا 400031947532846003218 No S ZahediAsl صالح زاهدی‌اصل zahedi@erc.ac.ir 400031947532846003219 Yes تهران، صندوق پستی 4763 -19395؛ دکتر صالح زاهدی‌اصل

fa برگشت‌پذيرى اثر استرس فيزيکى و روانى بر پاسخ انقباضى آئورت جدا شده و مقدار کورتيکوسترون سرم در موش صحرايى يک ماه پس از استرس غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original مقدمه: در بسيارى از مطالعه‌ها تأثير استرس بر سيستم قلبى ـ عروقى نشان داده شده است اما برگشت‌پذيرى اين اثر تاکنون خيلى مورد مطالعه قرار نگرفته است. هدف از اين مطالعه تعيين برگشت‌پذيرى تغييرهاى ايجاد شده در اثر استرس روانى و فيزيکى بر پاسخ‌دهى آئورت جدا شده‌ى موش صحرايى بود. مواد و روش‌ها: 36 سر موش صحرايى نر در سه گروه شاهد، استرس فيزيکى و استرس روانى تقسيم‌بندى شدند. تمام حيوانات در شرايط متعارف 12 ساعت تاريکى و 12 ساعت روشنايى و دماى 2±23 درجه‌‌ى سانتي‌گراد با دسترسى آزاد به آب و غذا نگهدارى شدند. گروه‌هاى استرس به مدت سه هفته تحت استرس فيزيکى و روانى با استفاده از Communication Box قرار گرفتند. استرس فيزيکى با اعمال جريان الکتريکى به ميزان 1 ميلي‌آمپر، 1 هرتز، با طول 10 ثانيه در هر دقيقه و به مدت يک ساعت، دو بار در روز انجام شد و استرس روانى در اثر مشاهده‌ى موش‌هاى تحت استرس فيزيکى اعمال شد. بعد از يک ماه دوره‌ى بازگشت از زمان اتمام استرس پاسخ‌دهى آئورت جدا شده به فنيل‌افرين و کلريدپتاسيم با استفاده از ترانس‌ديوسر ايزومتريک بررسى شد. يافته‌ها: يافته‌هاى حاصل از اين مطالعه نشان داد که يک ماه دوره‌ى بازگشت بعد از استرس، سبب برگشت سطح کورتيکوسترون سرم و پاسخ‌دهى آئورت در موش به حد طبيعى شده است هم‌چنين وزن غده‌ى فوق کليه که در اثر استرس فيزيکى افزايش پيدا کرده بود، يک ماه پس از قطع استرس به حد طبيعى بازگشت. نتيجه‌گيري: اثرهاى استرس روانى و فيزيکى بر تانسيون (انقباض) آئورت جدا شده در موش صحرايى پايدار نيست. Introduction: Although data shows the effects of stress on the cardiovascular system, there is no information on their reversibility. The aim of this study is to determine the reversibility of stress effects on responsiveness of isolated rat aorta. Materials and Methods: Thirty-six male rats were divided into three groups, the control, physical stress, and psychological stress groups. During study animals were kept in 12h/12h light/dark cycles at 23 ± 2 ºC and had free access to food and water. Stress was induced by the Communication Box for three weeks. Physical stress applied with electrical current (1mA, 1Hz, 10 sec/min) applied one hour twice daily. After one month recovery post stress responsiveness of isolated aorta to potassium chloride and phenylephrine were determined. Results: The results of this study showed that one month recovery, following stress reverse, serum corticosterone and isolated aortic contractility in rats, so that no significant differences were observed between the control and stress groups the decreased adrenal weight coused by physical stress also reversed to normal one month after stopping the stress. Conclusion: It can be concluded that effects of physical and psychological stress on isolated aortic tensions is not permanent, and can be reversed. استرس فيزيکى، استرس روانى، برگشت‌پذيرى، آئورت، موش صحرايى، کورتيکوسترون، تانسيون Physical stress, Psychological stress, Reversibility, Aorta, Rat, Corticosteron, Tension 415 422 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-3-15&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa A Ghasemi اصغر قاسمی 400031947532846003210 No F Faraji فرزانه فرجی 400031947532846003211 No F Valaee فراز والايی 400031947532846003212 No K Sedaghat کتايون صداقت 400031947532846003213 No S Zahedi Asl صالح زاهدی اصل zahedi@endocrine.ac.ir 400031947532846003214 Yes تهران، صندوق پستی 4763-19395، دکتر صالح زاهدی اصل

fa بررسی تأثير پودر شاهدانه‌ی واريته‌ی اصفهان بر الگوی ليپيد سرم موش صحرايی نر غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original مقدمه: شاهدانه گياهی تغذيه‌ای و مخدر است. دانه‌ی کامل گياه تقريباً حاوی 3 درصد اسيد چرب اشباع و 28 درصد اسيد چرب غير اشباع است. اين مطالعه با هدف بررسی اثر تغذيه با شاهدانه بر پروفايل ليپيد سرم خون موش صحرايی انجام شد. مواد و روش‌ها: پس از دوره‌ی انطباق در صبح روز اول مطالعه تغذيه‌ی حيوانات متوقف شد و پس از 14 ساعت گرسنگی حيوانات با ترکيب زايلازين/کتامين بيهوش شدند و 2 ميلی‌ليتر خون از قلب آن‌ها گرفته شد. موش‌ها علاوه بر دسترسی آزاد به غذای معمولی پلت (AIN-93M تعديل شده) روزانه با g/Kg5 از محلول پودر شاهدانه‌ی 40 درصد به وسيله گاواژ به مدت 30 روز تغذيه شدند و در روز آخر مطالعه مثل روز نخست از آن‌ها خونگيری شد. متغير‌‌های ليپيدی با روش‌های آنزيمی ـ کالريمتری اندازه‌گيری شد. يافته‌ها: علی‌رغم وجود اسيد‌های چرب ضروری (ω3,ω6) که به مقدار زياد در شاهدانه وجود دارد، تغذيه‌ی کوتاه مدت با مکمل شاهدانه در موش صحرايی پروفايل ليپيد را بهبود نبخشيد. تری‌گلسيريد، کلسترول تام و LDL-C ناشتا افزايش يافت. ميزان HDL-C کاهش يافت در واقع هيچ يک از تغييرهای فوق معنی‌دار (05/0>(P نبود. نتيجه‌گيری: واريته‌ی اصفهانی گياه شاهدانه دارای مقادير زيادی از ترکيبات مخدره مانند تتراهيدروکانابينول‌ها (THCs) است که پروفايل ليپيد را تعديل نمی‌کند. به نظر می‌رسد که در صورت مصرف طولانی مدت، شاهدانه‌ی اصفهان منجر به اختلال ليپيدی خون می‌شود. Introduction: Hemp is considered a nutritional and narcotic plant whole hempseed has almost 3% saturated fatty acids and 28% unsaturated fatty acids. This study aimed at evaluating the effect of hempseed on lipid profiles of male rats. Materials and Methods: After acclimatization, at the beginning of the experiment (day 0) animal feeding was stopped and after 14h fasting the animal was anesthetized by ketamine/xylazine combination and 2ml a heart sample blood was taken. The rats were fed normal diet (modified AIN-93M pellet) and 5g/Kg of hempseed powder solution (HPS 40%) via gavages daily for 30 days and at the end of experiment (day 31) blood samples were taken again. The lipid parameters were measured by enzymatic-colorimetric techniques. Results: In spite of ω3, ω6 unsaturated fatty acids that are highly present in hempseed, short term hempseed feeding of hempseed additive in male rats did not improve lipid profile the mean fasting serum triglyceride, total cholesterol, LDL-C levels increased, while the mean fasting HDL-C decreased. In fact, no (p<0.05) statistical significant changes were observed in levels of the above mentioned parameters. Conclusion: Obviously the Isfahanian variety of the Cannabis plant has high content of an orexigenic, narcotic component (Tetrahydrocannabinol: THC), which does not alter the lipid profiles of rats if used over a long time it may lead to development of dyslipidemia. شاهدانه، پروفايل ليپيد، موش صحرای نر، تتراهيدروکانابينول Hempseed, Lipid profile, Male rat, Tetrahydrocannabinol 423 427 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-3-16&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa حسين حيات غيبی Hayaturmia@yahoo.com 400031947532846003207 Yes اروميه، صندوق پستی 1333، دکتر حسين حيات غيبی اسحق کريمی 400031947532846003208 No معصومه يوسفی 400031947532846003209 No

fa بررسی اثر مصرف خوراکی روغن پسته‌ی وحشی (بنه) بر ميزان لپتين و هورمون‌های تيروئيد سرم موش صحرايی نر غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original مقدمه: چربی‌های غير اشباع سطح لپتين سرم را کم می‌کنند و روغن پسته‌ی وحشی غنی از اسيدهای چرب غير اشباع است. با توجه به اين اثر و تأثير متقابل لپتين و هورمون‌های تيروئيد، هدف از پژوهش حاضر بررسی اثر مصرف خوراکی روغن پسته وحشی بر ميزان لپتين و ارتباط آن با هورمون‌های تيروئيد است. مواد و روش‌ها: 28 قطعه موش صحرايی نر سالم بالغ انتخاب و به شکل تصادفی به چهار گروه مساوی تقسيم شدند. گروه اول به عنوان گروه شاهد رژيم غذايی عادی و ساير گروه‌ها به ميزان 5، 10 و 20 درصد روغن پسته وحشی دريافت کردند. سنجش هورمون‌های تيروئيد (T3-T4) به روش راديوايمونواسی و سنجش fT3وfT4 و لپتين به روش اليزا انجام شد. يافته‌ها: با افزايش درصد ميزان روغن پسته‌ی وحشی در جيره‌ی غذايی با گذشت 60 روز، سطح سرمی لپتين کاهش يافت. در گروه شاهد که رژيم غذايی عادی داشتند، تغييرات قابل ملاحظه‌ نبود. نشان داد اثر روغن پسته‌ی وحشی بر ميزان لپتين سرم موش صحرايی وابسته به دوز نيست. روند کاهش سطح سرمی لپتين در گروه تغذيه شده با روغن پسته‌ی وحشی 10 درصد نيز از لحاظ آماری معنی‌دار نبود (05/0P>). اما اختلاف بين گروه‌ها معنی‌دار بود. ضريب همبستگی پيرسون بين ميزان لپتين و هورمون‌های تيروئيدی در زمان‌های مختلف خون‌گيری محاسبه شد. در گروه شاهد ارتباط آماری معنی‌داری وجود نداشت. در گروه دوم (تغذيه با روغن پسته‌ی وحشی 5 درصد) در مرحله‌ی سوم خونگيری (روز 30)، بين ميزان لپتين با T4 و fT3 همبستگی منفی و معنی‌دار و بين ميزان لپتين و fT4 همبستگی مثبت و معنی‌دار ديده شد. در گروه سوم (تغذيه با روغن پسته وحشی 10 درصد)، در مرحله پنجم خونگيری (روز 60)، بين ميزان لپتين و fT4 همبستگی مثبت و معنی‌دار و در گروه چهارم (تغذيه با روغن پسته‌ی وحشی 20 درصد)، در مرحله‌ی دوم خونگيری (روز 15)، بين ميزان لپتين و fT3 همبستگی منفی و معنی‌دار مشاهده شد. نتيجه‌گيری: با توجه به اين که در روغن پسته‌ی وحشی درصد قابل توجهی اسيدهای چرب غير قابل اشباع وجود دارد، کاهش سطح لپتين سرم خون موش‌های صحرايی مورد مطالعه را می‌توان به اثر اسيدهای چرب غير اشباع بر سطح لپتين سرم خون مربوط دانست. بنابراين مصرف خوراکی روغن پسته‌ی وحشی در کاهش سطح سرمی لپتين و LDL‌ - کلسترول سرم مؤثر است و ارتباط آن با هورمون‌های تيروئيد و پيشگيری از بيماری‌های قلبی ـ عروقی مثبت است. Introduction: Unsaturated fatty acids are known to decrease serum leptin level. Considering that wild pistachio oil is a rich source of UFA and the reciprocal effects between leptin and thyroid hormones, the aim of the present study was to investigate the impact of dietary wild pistachio oil on serum leptin concentration and its relationship with thyroid hormones. Materials and Methods: We took 28 healthy adult male rats and divided them randomly in to the four groups group 1 a control, and the other 3 groups received a normal diet without, 5, 10 and 20% of wild pistachio oil, respectively. RIA for thyroid hormones assay (T3 and T4) and ELISA for leptin, fT3 and fT4 measurement were used. Results: After 60 days, serum leptin levels reduced with increasing wild pistachio oil concentration in the diet in the control group with normal diet, no significant alterations were seen. This reduction also was not statistically significant in the 10% wild pistachio oil group, whereas differences between groups were significant, indicating the increasing effects of increased amounts of wild pistachio oil percent on the reduction process observed. Pearson correlation coefficients were calculated between leptin and thyroid hormones in the different sampling times. Control group did not have any significant correlation. In group 2 (fed with 5% wild pistachio oil), leptin concentration had a negative significant correlation with T4 and fT3 and a positive significant correlation with fT4 in the third stage of sampling (day 30). A positive significant correlation between leptin concentration and fT4 in the fifth stage of bleeding (day 60) was observed in group 3 (fed with 10% wild pistachio oil). In group 4 (fed with 20 % wild pistachio oil) a significant negative correlation between leptin concentration and fT3 was observed in the second stage of sampling (day 15). Conclusion: Wild pistachio oil has a high content of unsaturated fatty acids, and reductins in serum leptin levels in the rats studied can be due to these acids. Oral consumption of wild pistachio oil has a positive effect on reductiong leptin and LDL-cholesterol thyroid hormones and prevention of cardiovascular diseases. روغن پسته‌‌ی وحشی (بنه)، لپتين، هورمون‌های تيروئيد، موش صحرايی نر Wild pistachio oil (Pistacia atlantica subspecies mutica), Leptin, Thyroid hormones, Male rat 429 437 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-3-17&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa M Saeb مهدی صائب saeb@shirazu.ac.ir 400031947532846003202 Yes Department of Basic Sciences, School of Veterinary Medicine, Shiraz University Shiraz; Iran شيراز، صندوق پستی 1731، دکتر مهدی صائب Nazifi سعيد نظيفی 400031947532846003203 No A Beizaee آزاده بيضايی 400031947532846003204 No HR Gheisari رضا قيصری 400031947532846003205 No J Jalaee جعفر جلالی 400031947532846003206 No

fa تاريخچه و وضعيت کمبود يد در جهان و ايران غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original کمبود يد عامل تاخير رشد و نمو و شايع‌ترين علت قابل کنترل آسيب‌های مغزی در دنيای امروزی به شمار می‌رود که حدود 2 ميليارد نفر (38 درصد کل جمعيت جهان) از 130 کشور دنيا را در معرض خطر قرار داده است. يد در ساختمان هورمون‌های تيروئيد شرکت نموده، کمبود آن منجر به توليد ناکافی هورمون تيروئيد می‌شود. زمانی اين کمبود به عنوان يک مشکل ناچيز تصور می‌شد که تنها باعث بزرگی تيروئيد يا گواتر می‌شد، اما امروزه تأثير آن بر تکامل مغز در حال رشد و پيشرفت‌های اجتماعی و اقتصادی بسياری از کشور‌ها به خوبی آشکار شده است. تاريخچه‌ی کمبود يد با مروری بر تاريخ گواتر و کرتينيسم آغاز می‌شود. اولين گزارش‌ها در مورد گواتر و کرتينيسم به تمدن‌‌های قديم چينی و هندو و سپس يونان و رم باستان نسبت داده می‌شود. اولين توصيف جامع اين پديده‌‌ها در زمان رنسانس اتفاق افتاد. در قرن 17 و 18 بر مطالعه‌های علمی ‌افزوده شد و اولين بار در سال 1754 ميلادی واژه‌ی «کرتن» در دايراه‌المعارف ديدروتز تعريف شد. قرن نوزدهم آغاز کوشش‌های جدی برای کنترل اين مشکل بود، اما در نيمه‌های دوم قرن بيستم دانش لازم برای پيشگيری و کنترل مؤثر کمبود يد نصيب بشر شد. فعاليت‌های امروز بشر در زمينه‌ی کنترل و پيشگيری اختلالات ناشی از کمبود يد مديون کارهای ديويد مارين است که در سال 1915 ميلادی اعلام نمود: «گواتر آندميک سهل‌ترين بيماری شناخته شده‌ی قابل پيشگيری است». در همان سال هانزينگر استفاده از نمک‌های يددار را برای کنترل گواتر در کشور سوئيس پيشنهاد کرد. پيشرفت‌های قابل توجهی در ريشه‌کن نمودن کمبود يد در چند دهه‌ی اخير نصيب بشر شده است. تعداد کشورهای درگير کمبود يد به عنوان يک مشکل بهداشت عمومی ‌از 110 کشور در سال 1993 به 45 کشور در سال 2003 کاهش يافته است. با وجود اين، هنوز 45 ميليون نوزاد در سال پا به دنيايی می‌گذارند که آن‌ها را در معرض خطر آسيب‌های مغزی ناشی از کمبود يد قرار می‌دهد. پايش برنامه‌های کنترل و پيشگيری از اختلالات ناشی از کمبود يد و آموزش جامعه دو رکن اساسی برای پايداری کفايت يدرسانی جوامع محسوب می‌شوند. پيشرفت‌های به دست آمده در برخی از کشور‌ها از جمله ايران، چين، کامرون و پرو نشان داده است که دسترسی به دريافت کافی يد و پايداری آن در جامعه امکان‌پذير است. Introduction: Iodine deficiency today is a risk factor for delayed growth and development and is the most common preventable cause of brain damage worldwide. Over of 2 billion (38%) of the world’s population from 130 countries are at risk. Iodine deficiency causes inadequate thyroid hormone production, iodine being essential constituent of the thyroid hormone. Iodine deficiency was once considered a minor problem, causing goiter however it is now known that the effects on the developing brain are much more deadly, and constitute a threat to the social and economic development of many countries. The history of iodine deficiency began with the first reports of goiter and cretinism, dating back to the ancient civilizations, the Chinese and Hindu cultures and then to Greece and Rome. The first detailed descriptions of these subjects, and documentation of the word “cretin” appeared in Diderot’s encyclopedia in 1754, to refer to an “imbecile who is deaf, dumb with a goiter hanging down to the waist”, at that time widely present in Switzerland, southern France and Northern Italy. The 19th century marked the beginning of serious attempts to control the problem, however, not until the latter half of the 20th century that the necessary knowledge for effective prevention and control was acquired present-day practice is based on the work of David Marine, who in 1915, declared that “endemic goiter is the easiest known disease to prevent.” In the same year, Hunziger proposed that iodized salt be used for goiter control in Switzerland. Today the number of countries with iodine deficiency as a public health problem has decreased from 110 to 45, between 1993 and 2003. An estimated 41 million annual newborns still come into the world unprotected from brain damage as a result of iodine deficiency. Monitoring of IDD elimination programs and education are two of the crucial elements for sustainability. Successes in some countries, e.g., Iran, China, Cameroon and Peru, show that sustainable optimal iodine nutrition is possible. اختلالات ناشی از کمبود يد (IDD)، گواتر، يد Iodin Deficiency Disorder (IDD), Goiter, Iodine 439 453 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-3-18&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa H Delshad حسين دلشاد delshad@endocrine.ac.ir 400031947532846003246 Yes تهران، اوين، جنب دانشگاه علوم پزشکـی شهيد بهشتی، پژوهشکده علوم غدد درون‌ريز و متابوليسم، صندوق پستی 4763-19395، دکتر حسين دلشاد

fa تومورهاى آندروژن‌‌ساز آدرنال (معرفى سه بيمار) غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original تومورهاى آندروژن‌‌ساز آدرنال تومورهاى نادرى هستند. اين تومورها مي‌توانند به صورت آدنوما يا کارسينوما باشند. در مقاله‌ى حاضر سه بيمار معرفى مي‌شوند که يکى از آن‌ها دختر 14 سال‌هاى است که با هيرسوتيسم و ويريليسم و آمنوره‌ى اوليه مراجعه نمود و در بررسى يک آدنوم آندروژن‌ساز آدرنال در وى تشخيص داده شد. سطح تستوسترون و دهيدرواپي‌آندرسترون سولفات در اين بيمار بسيار بالا ولى ساير هورمون‌هاى آدرنال طبيعى بود. بيمار دوم دختر بچه‌ى هفت سال‌هاى است که با هيرسوتيسم، ويريليسم، چهره‌ى کوشينگوئيد، آکنه، افزايش وزن و توده‌ى بزرگ شکمى مراجعه نمود و در بررسي‌هاى انجام شده کارسينوماى آدرنال مولد کورتيزول، تستوسترون و دهيدرواپى آندرسترون سولفات براى وى تشخيص داده شد. بيمار سوم پسربچه‌ى 10 ماهه‌اى است که به علت افزايش وزن شديد، چهره‌ى کوشينگوئيد، آکنه و رويش موهاى زهار مراجعه کرد و در بررسى انجام شده سطح DHEAS، تستوسترون و کورتيزول بالا ناشى از کارسينوم قشر آدرنال تشخيص داده شد. در اين مقاله راجع به علايم، روش‌هاى تشخيص، درمان و پيش‌آگهى اين تومورها بحث شده است. Adrenal tumors that secrete androgens are rare the tumor may be an adenoma or a carcinoma. This paper discusses the signs and symptoms, diagnostic methods, treatment and prognosis of these tumors, witnessed in 3 cases of androgen producing adrenal tumors. The first case was a 14 year old girl presented with hirsutism and virilism and primary amenorrhea. Testosterone and DHEAS showed very high levels while other adrenal hormones were within in normal limits. A pure androgen producing adrenal adenoma was diagnosed in this patient. The second case was a 7 year old girl with hirsutism, virilism and cushingoid facial features, acne and weight gain and a large abdominal mass. An adrenal carcinoma producing cortisol, testosterone, and DHEAS was diagnosed in this patient. The third case was a 10 month old baby with weight gain cushingoid facial features, acne and growth of pubic hair. High level of DHEAS, testosterone and cortisol due to an adrenocortical carcinoma, detected in this patient. آندروژن، تومور آدرنال، آدنوما، کارسينوما Androgen, Adrenal Tumor, Adenoma, Carcinoma 460 476 http://www.ijem.org.ir/browse.php?a_code=A-10-3-19&amp;slc_lang=fa&amp;sid=fa H Shahbazian حاجيه بی‌بی شهبازيان hjb_shahbazian@yahoo.com 400031947532846003247 Yes : اهواز، دانشگاه علوم‌ پزشکی و خدمات بهداشتی ـ درمانی جندی‌شاپور اهواز، بيمارستان گلستان، گروه داخلی، دکتر حاجيه‌بی‌بی شهبازيان M Zakerkish مهرنوش ذاکر کيش 400031947532846003248 No N Shahbazian ناهيد شهبازيان 400031947532846003249 No